v

v

MAKEDONON

         ПОЧЕТНА

 

v

v

v

MAKEDONON

 

2 - pи  ДЕЛ    3 - ти  ДЕЛ   4 - ти  ДЕЛ

 

ВЛАДЕТЕЛИ ОД МАКЕДОНИЈА од 3 - ТА ГЕНЕРАЦИЈА - пред ( македонски ) C'ос Крст ( латински ) ''Isus Cristus''  



    Династија Аргеади


Каран 808 - 778 п.н.е
Кoeн
Тирима
Пердика ПРВИ 700 - 678 п.н.е
Аргoј ПРВИ 678 - 640 п.н.е
Филип  ПРВИ 640 - 602 п.н.е
Аероп  ПРВИ 602 - 576 п.н.е
Алкет ПРВИ 576 - 547 п.н.е
Аминта  ПРВИ 547 - 498 п.н.е
Александар ПРВИ  498 - 454 п.н.е
Алкет  ВТОРИ  454 - 448 п.н.е
Пердика  ВТОРИ  448 - 413 п.н.е
Архелaј 413 - 399 п.н.е
Кратер 399 п.н.е
Орест 399 - 396 п.н.е
Архелај  ВТОРИ 396 - 393 п.н.е
Аминта  ВТОРИ 393 п.н.е
Павзаниј 393 п.н.е
Аминта ТРЕТИ  393 п.н.е
Аргoј  ВТОРИ 393 - 392 п.н.е
Аминта ТРЕТИ  ( повторно назначен ) 392 - 370 п.н.е
Александар  ВТОРИ 370 - 368 п.н.е
Птоломеј ПРВИ 368 - 365 п.н.е
Пердика ТРЕТИ  365 - 359 п.н.е
Аминта  ЧЕТВРТИ  359 - 356 п.н.е
Филип ВТОРИ Македонски 359 - 336 п.н.е
Александар ТРЕТИ  Македонски 336 - 323 п.н.е
Антипатар, Регент на Македонија 334 - 319 п.н.е
Филип ТРЕТИ  Аридеј 323 - 317 п.н.е
Александар  ЧЕТВРТИ  323 - 310 п.н.е
Пердика, Регент на Македонија 323 - 321 п.н.е
Антипатар, Регент на Македонија 321 - 319 п.н.е
Полиперхон, Регент на Македонија 319 - 317 п.н.е
Касандар, Регент на Македонија 317 - 306 п.н.е

       Династија Антипатриди

Касандар 306 - 297 п.н.е
Филип ЧЕТВРТИ  297 - 296 п.н.е
Александар ПЕТTИ  296 - 294 п.н.е
Антипатар  ВТОРИ 296 - 294 п.н.е

      Династија Антигониди

Деметриј ПРВИ  ОПСАДНИКОТ - Полиоркет 294 - 288 п.н.е
Лизимах ( делел со Пир Епирски ) 288 - 281 п.н.е
Пир Епирски ( делел со Лизимах ) 288 - 285 п.н.е
Птоломеј ВТОРИ  ГРОМ -  Керавн 281 - 279 п.н.е
Мелегар 279 п.н.е
Антипатар ВТОРИ 279 п.н.е
Состен ( Командант на војската ) 279 - 277 п.н.е
Антигон ВТОРИ  Гонат - ЖЕЛЕЗНА ГЛАВА  277 - 274 п.н.е
Пир Епирски ( повторно назначен ) 274 - 272 п.н.е
Антигон ВТОРИ Гонат - ЖЕЛЕЗНА ГЛАВА ( повторно назначен ) 272 - 239 п.н.е
Деметриј ВТОРИ 239 - 229 п.н.е
Антигон ТРЕТИ  Досон 229 - 221 п.н.е
Филип ПЕТTИ  221 - 179 п.н.е
Персеј 179 - 168 п.н.е

 

Во 150 п.н.е човек по име Андриск тврдел дека е син на Персеј и го барал престолот на Македонија како  Филип ШЕСТИ. Ова била причината за Четвртата македонско - римска војна во која Андриск бил поразен од страна на римјаните.

                     

        В    О    В    Е    Д

 BО ПОТРАГА НА НАШАТА МАКЕДОНСКА ИСТОРИЈА ТРЕБА ДА СЕ РАЗЈАСНАТ НЕКОИ БИТНИ РАБОТИ.

 Да се разбереме една многу важна работа АНТИЧКИ ХЕЛЕНИ ИЛИ ГРЦИ   или  држава НЕМА. 

Хелените се луѓе од античкиот период кои го обожавале Богот на Сонцетo, значи тоа било религија, како денес христијанството, НЕ НАЦИЈА. Значи во таа религија од античко време која денес не постои, тие луѓе верувале и го обожавале Богот на Сонцето,  ХЕЛИOC -  ИЛЕ.

Денешните Грци сакаат, упорно и инсистираат да од античките ''хелени'', да прават НАЦИЈА, ма треба СИТЕ да знаат дека тие ''античките хелени'', ТОА Е РЕЛИГИЈА А НЕ НАЦИЈА. ЌЕ ги наречеме ''античките грци'' хелени, нема да ги навредуваме со некои погрдни имиња, МА тие се збир на различни посебни Градови Држави кои постојано воделе војна меѓу нив.  Градови Држави од кои по бројните не броеле повеќе од 20-25.000 жители. Да не се занесуваат дека биле ''големи'', ма тие се и биле мали во споредба на Македонија. 

Македонија била држава со многу градови и населени места, предводена од ВЛАДЕТЕЛ, по прецизно ВАСИЛЕОС - ВАС ИЛЕ ОС, што значи: Вашиот ИЛЕ ( Богот на Сонцето ) владетел сум Јас. Го разбираме ЛИ НИЕ МАКЕДОНЦИЕ, ИЛИ НЕ овој јазик, денеска. 

ИМЕТО ''Грци'' - GRECI  - на народите или ЕКС ГРАДОВИТЕ ДРЖАВИ  под преминот Термобили  им го даваат римјаните ПОСЛЕ БИТКАТА НА МЕСТОТО ГРЕКО. ЗНАЧИ НИВНОТО ИМЕ И БИЛО НАМЕТНАТО ОД СТРАНА НА РИМЈАНИТЕ.
Греко било едно мало место населено со крадци и измамници. Греко на нивниот JOHCKИ јазик значи крадец и измамник. 

КОГА СЕ ФОРМИРАЛО ПРВОТО ГРЧКО КРАЛСТВО ЗА ПВ ПАТ ВО ИСТОРИЈАТА 1829 под водство на кралот Ото од Вителсбах, принц од Баварија роден во Салзбург нa 1 Јуни 1815, a умрел во Бамберг нa 26 Јули 1867.

Кога принцот Ото од Баварија, идниот крал Ото од Грција, дошол во Грција во 1830 година, (штотуку формирана за прв пат во историјата), тој барал дa слушнe некој да зборува на грчки и така тој запрашал: "Каде се грците во Атина?".

Неговиота придружба се загледаа и некој одговори: " Нема грци во Атина, но тоа нема да биде проблема бидејќи ова албанско население секогаш ќе биде верено на вашиота монархија".

Захариас Папантониу, "Кралот Ото".

ГРЦИТЕ ПАК СИ ГО МЕНАТ ИМЕТО ВО ХЕЛЛАС ИЛИ ЕЛЛАС.... кога сватиле што значи нивното име. 

 НИКОГАШ ПРЕД 1829 НЕМАЛО ХЕЛЛЕНИ ИЛИ ГРЦИ ИЛИ ХЕЛЛЕНСКА ИЛИ ГРЧКА ДРЖАВА. 

  Попознати градови држава од времето на 4 век п.н.е  кои биле во контакт со Македонците се : 
       - Теба кој основачи биле феникијците 
       - Атина кој прво бил пелазгиски град но потоа бил освоен од пирати од Јонија,
земја во Мало Азија ( СОНАРОДНИЦИ НА АТИЊАНИТЕ )  и нормално тие зборувале различен јазик од пелазгите,.. потоа пелазгите од таа зона биле претопени.
      - Спарта кој бил оформен од воени ветерани и вечен ривал на Атина и како робови имале пелазги '' iloti '' што работеле на полињата за нив.

 Другите биле Пелазги како што се Коринт. ДОДЕКА Етолија, Акаранија, Mолосиja и Тесалија биле монархии  и не биле градови држави.  Hивните корени се  од пелазгиско потекло.    

 ПЕЛАЗГИ НЕ СЕ НИШТО ДРУГО ОСВЕН БЕЛЦИ - БЕЛИ,.. белиот народ .. ПЕЛА - БЕЛА - ПЕЛАСКИ - ПEЛАЗГИ


ЗНАЧИ:  ПЕЛАЗГИ ИЛИ ПЕЛАСКИ ( PELAZGIANS ) БИЛО БЕЛОТО ДОМОРОДНО НАСЕЛЕНИЕ ОД ЈУЖНИОТ ДЕЛ НА МАКЕДОНСКИОТ ПОЛУОСТРОВ КОЈ ПОДОЦНА Е ПРЕИМЕНУВАН КАКО ''БАЛКАНСКИ ПОЛУОСТРОВ'' КАКО И НЕГОВОТО ДОМОРОДНО НАСЕЛЕНИЕ ШТО ПОВЕЌЕ  ПАТИ БИЛО ПРОБАНО ДА СЕ ПРЕИМЕНУВА И АСИМИЛИРА НИЗ ВЕКОВИТЕ ПA И  CE ДО ДЕН ДЕНЕШЕН    

БЛАГОДАРЕЈЌИ НА ИСТОРИЧАРОТ ДИОДОР СЕКУЛ ДЕНЕС НИЕ СО СИГУРНОСТ ЗНАЕМЕ ДЕКА МАКЕДОНСКИОТ АНТИИЧКИ ЈАЗИК НЕ БИЛ РАЗЛИЧЕН ОД ДЕНЕШНИОТ МАКЕДОНСКИ ЈАЗИК И МОЖЕМЕ ДА ДОЗНАЕМЕ КАКО СЕ ВИКАЛЕ МАКЕДОНСКИТЕ КОЊАНИЦИ - ТОА Е САМО ЕДЕН ПРИМЕР ОД МНОГУТЕ,... од записот: Битката на ХЕРОНЕЈА:      

'' И сега Александар, во срцето решен да 
покаже колку е вреден, жеден за победа
верно проследен од своите другари >>>>[hetairoi] <<<<<- >>>>ЧЕТА ХЕРОИ  <<<<<<- , прв успеа 
да ја пробие цврстата одбрамбена линиjа
убивајќи многу од нив, навлегувајќи длабоко во непријателските линии пред него. Истиот подвиг ги охрабри неговите пријатели и си пробиjа пат пред непријателот. ''    

 ЗНАЧИ ДРУГАРИТЕ НА АЛЕКСАНДАР ГИ НАРЕКУВА :  [hetairoi]   - CO TOA  НИЕ МАКЕДОНЦИТЕ ЈАСНО И ГЛАСНО СИ ГО ПРЕПОЗНАВАМЕ НАШИОТ ЈАЗИК....   секој македонец или секој што знае македонски може да го разбере тоа зборче.                 

[1] Античко - македонскиот јазик Античките историчари и хроничари во своите пишани дела известуваат дека античките Македонци говореле посебен јазик,  различен од тебаните, атињаните , спартаните  и останатите соседни народи.  HO  Акаранците, Македонците и Етолците  говореле един ист јазик и БИЛЕ  Пелазги - БЕЛИТЕ - БЕЛЦИ. Pимскиот '' venetski '' историчар Титo Ливиј пишува дека сите тие говореле един ист јазик, различен од  атињаните  и останатите соседни народи.

[2] '' Aetolos, Acarnanas, Macedonas eiusdem linguae hominess ''. (Tito Livi, book XXX, p. 29). 

[3] Еден од најголемите антички биографи на Александар Трети  Македонски, Плутарх, пишува дека Александар Македонски ги повикувал своите телехранители на македонски јазик (Плутарх, Алекс. стр. 51). Mакедонските војници Александар Македонски  го поздравувале  на македонски јазик (Евмен, стр. 14). 

[4] Забележан е дијалог меѓу македонскиот војсководец Филота и Александар Македонски: Владетелот најпрво го погледна Филота и рече: Македонците решија да те судат. Те прашувам, сакаш ли да зборуваш со нив на мајчиниот јазик (македонскиот)? Филота одговори: Освен Македонците, тука има многу други сведоци, кои ми се чини полесно ќе ги разберат моите зборови, ако се послужам со истиот  јазик, на кој ти штотуку проговори, кое ти го направи, мислам, само затоа, за да можат, говорот, повеќе луѓе да ти го разберат. Потоа, Владетелот рече: Гледате ли, Филота си го мрази татковиот  јазик, зашто тој самиот се откажува да се изразува на него. Но тој може да говори како сака, вие, да знаете дека тој се оддалечил како од нашите  обичаи, така и од нашиот јазик (Курциус Руфус, VI, c.36).

[5] Македонската и атинската раса , cамите античкo - атински  историчари ги представуваат како две различни раси (Ариан -  атински Историчар, Книга 2, Битката на Исус, стр. 119 Diodorus Siculus 18.37.3-4.). Истaтата поделба на македонска и атинска (сега веќе грчка МА САМО ДОУХОВНО)  раса ја среќаваме и кај римските историчари (Livy's book XXXI.44) .

[6] Потеклото на античките Македонци aнтичките историчари, кои живееле во времето кога суштествувале античките Македонци трврдат дека античкиот македонски народ потекнува од Пелазгите, најстариот домороден народ во Македонија и јужениот Македонски Полуостров ( Балкан). Gnaeus Pompeius Trogus - Трог Помпеј еден од најголемите експерти по античко македонска историја, а и самиот тој живеел во времето кога античките Македонци биле поробени од Римјаните, вели: '' Македонците се  пелазгиски производ '' (Justin. VII, 1, 3). 

[7] Најголемиот античко - атински географ Страбос- Στράβων (63/64 г.п.н.е. -- 24 н.е), пишува дека Тесалија  земја помеѓу античка Македонија и Етолиja  е населена со Пелазги..... и тоа во првиот век од нашата ера (Страбо, стр. 221, 4 ред). Значи, античките Македонци се граничеле на југ не со атинци , туку со Пелазги - свои сонародници.

[8] Херодот, античко - јонски  историчар пак пишува дека порано и цела Атика  била населена со Пелазги - БЕЛИТЕ-БЕЛЦИ, но со доаѓањето на Јонците во Атика (Пелопонез), Пелазгите били асимилирани во тој дел на Пелопонез, но се` уште постоеле живи Пелазги (Херодот I, 57-58), кои гледаме ги населувале Тесалија и Македонија. 

 [9] На Пелопонезот  сепак останале  Пелазги до доаѓањето на Римјаните и пропаста на  Македонија, а тоа биле Акаранците и Етолците. И во првиот век од нашата ера, античко - римскиот историчар Титo Ливиј запишува дека Етолците, Акаранците и Македонците си го зачувале пелазгиот јазик и говорат еден ист јазик: Aetolos, Acarnanas, Macedonas eiusdem linguae hominess (Titus Livius, книга XXX, стр. 29) 

 [10] Диодорус го пишува следното: '' Кадмус  (кој бил феникиец и основач на Теба) , го донел феникиското писмо во ЈОНИЈА - земја во Мало Азија (СОНАРОДНИЦИ НА АТИЊАНИТЕ) , кои  јонци го применуваат тоа писмо и додаваат 5 нови додатни знаци . (110 III  p.305). Кадмусовата палата во Теба е откриена и потекнува од времето околу 1400. г. п.н.е. или нешто по касно.  АНТИЧКАТА ЈОНСКА  ПИСMЕНОСТ НЕ Е ПОСТАРА ОД 800 г. п.н.е. 
    http://phoenicia.org/cadmus.html     

      Додека Феникијците го преземаат писмото на народот од Илион ( Tроја ), а народот од Илион ( Bенетите ) е од македонско потекло.
Значи писмото е македонско. 

[11] Еден натпис споменат од Дидим ни открива дека на крајот на 345-та г. п.н.е. жителите на Месена и на Мегалополис побарале да бидат примани во Амфиктионијата - градови држави кои биле панхеленска организација. Амфиктионијата, организирана од 7 градови држави: Ермиони, Епидаур, Егина, Прасиес, Атина, Нафпли е Орxоменос, еден таков развој би ја намалил нивната важност, (во 1830 од тие територии било формирано првото грчко кралство ) тие се судриле со одбивање, бидејки не биле сметани за xеленски градови држави. Значи само тие 7 градови самите себеси се сметале како ''xелени'' другите небиле и е погрешно да се нарекуваат или сметаат како такви.

 Институции 

Политичката огранизација на Македонскота држава наликувало на пирамида со три нивоа: на врвот биле владетелот - ВАСИЛЕОС -  ΒΑΣΙΛΕΩΣ  и народот, при основата биле државните служби, а по средината биле покраините, над чие заедништво владеел владетелот.

Македонците се до падот под римско робство имаат како уредување монархија. Македонските граѓани имаат право на жалба и на говор пред владетелот, при што го вадат шлемот од главата, право на решавање за најважните работи преку органите на власта, локална самоуправа со органи на власта.

Владетелот немал право да казни Македонец со смртна казна без судење.

Владетелот немал право да го именува својот наследник ( можел само да ја покаже својата наклонетост ). Според правилото на првородениот владетелски син за наследување на престолот, наследникот, се подразбира, ако одговарал во психофизичка смисла, бил прогласуван од македонското собрание. Во случај на малолетност  на наследникот се одредувал регент = старател најчесто од членовите на владетелската куќа, а во тешки ситуации власта; можела да му припадне на член од најтесното семејсгво ( брат или чичко ). Таков е случајот со доаѓањето на власт на ФИЛП ВТОРИ а веројатно за тоа решиле македонските првенци.

МАКЕДОНСКАТА ТИТУЛАТА ЗА ВЛАДЕТЕЛ НА МАКЕДОНИЈА Е : ВАСИЛЕОС  - ΒΑΣΙΛΕΩΣ - древно македонско ( коинe ) писмо

ВАСИЛЕОС - ВАС ИЛЕ ОС

ВАС - ВАШ 100% и денес македонски збор

ИЛЕ - ИЛЕ богот на Сонцето

ОС - додавка

ВАСИЛЕОС - ВАШИОТ БОГ - ВАШИОТ ВЛАДЕТЕЛ

    

             ВЛАДЕТЕЛОТ - ВАСИЛЕОС - ΒΑΣΙΛΕΩΣ - древно македонско ( коинe ) писмо

ВЛАДЕТЕЛОТ бил глава на централната администрација: тој ја водел државата од престолнината прво Еге а потоа Пела и државната ризница се наоѓала во неговиот дворец. ВЛАДЕТЕЛОТ бил потпомоган од страна на Државниот Секретар, чија функција била од голема важност и од страна на Советот.

ВЛАДЕТЕЛОТ бил врховен водач на војската, глава на македонската религија, управувал со дипломатијата ( само тој можел да склучува меѓународни договори ) и само тој го имал правото на издавање на пари.

Бројот на државните службеници бил ограничен: владетелот управувал на индиректен начин, главно преку локалните управители, епистатите со кои одржувал редовни контакти.

        Наследување

Наследништвото на престолот во Македонија завземало облик на најстари машки наследници. Исто така постоел и изборен елемент: кога Владетелот умирал, назначениот престолонаследник, генерално, но не секогаш неговиот насјтар син, морал најпрвин да биде прифатен од страна на Советот и потоа представен пред генералното Собрание за да биде прогласен за Владетел и да се заколне на верност.

Но во практиката во многу случаи Владетелите умирале предвремено во борбите за власт пред да успеат да назначат наследници. Ова е случај со Пердика ТРЕТИ   кој бил убиен од илирите, Филип ВТОРИ  Македонски, кој бил убиен од атентаторот Павзаниј, Александар Македонски   и тн. Ваквите кризи за наследноста биле чести до 4 век п.н.е., кога магнатите од Горна Македонија сеуште култивирале амбиции за елиминација на Аргеадите и преземање на престолот.

Дека Македонците го избирале владетелот се гледа и од молитвата - желба на Александар Македонски:

'' Македонците нека изберат владетелот, владетелот нека ја зачува државата на 
Македонците со владетелот 
нека ги прават вообичаените обреди за Аргеадите"



По смртта пак на владетелот неговите инсигнии: дијадемата, облеката за крунисување, печатот и оружјето биле ставани на престолот од каде ги земал новоизбраниот владетел.
                                             

                                                                                           

       Финансии

Владетелот бил заштитник и администратор на македонската ризница и државните приходи кои му припаѓале на македонскиот народ: даноците од освоените народи исто така оделе за македонскиот народ, а не за владетелот. Дури ако владетелот не бил одговорен за дадени финансии, тој се чувствувал морално одговорен да интервенира: на пример Аријан кажува дека при бунтот на војската на Александар кај Опис во 324 п.н.е., Александар морал да ги прикаже сметките од неговото наследство при смртта на неговиот татко за да покаже дека нема направено никаква финансиска злоупотреба.

Од Ливиј и Полибиј знаеме дека државата се снабдувала со финансии од следниве извори:

             - Рудниците за злато и сребро (како Пангај - Пајак планина), на пример, кои биле во сопственост на Владетелот и од чија руда се правеле парите. 

            -   Правата за ковање на поситни пари од бронза и сл. потоа се предавале на регионалните власти. 

Шумите, чие дрво било високо ценето од страна на  атињаните  за бродоградба: Атина склучувала трговски договори со Македонија во 5 век  п.н.е. за увоз на дрво за бродоградба. 
Владетелските поседи кои биле земја здобиена по пат на освојување и била исползувана директно или со помош на работната сила на воeни затвореници, како и индиректно преку даночен систем. 
           - Царина на пристаништата која се однесувала на трговијата (давачки за увоз и извоз). 
Најчестиот извор на приход било давањето под наем: Аминта ТРЕТИ  (или можеби Филип ВТОРИ) ги удвоил пригодите на пристаништата со помош на Калистрат, кој избегал во Македонија и донел 20 до 40 теленти за една година. За да се постигне ова првата на собирањето на пристанишни давачки биле доделувани на оној што ќе наддадел највеќе на лицитација. Ливиј кажува дека рудниците и шумите исто така се давале под наем.

       Со исклучок на поседите на Владетелот, земјата во Македонија била бесплатна: сите македонци биле слободни граѓани и никој не плаќал давачки никому за користење на туѓа земја. Дури и даноците во кризни ситуации кои биле нормални насекаде не постоеле во Македонија. На пример економските кризи на Александар Македонски во 334 п.н.е. и Персеј во 168 п.н.е. не резултирале со воведување на данок, туку кризите се решавале по пат на заеми или покачување на наемнини.

       Владетелот исто така повремено  ослободувал некои луѓе од било какви давачки како на пример во случајот на семејствата на загинатите борци во битката кај Граник во Мај 334 год. п.н.е.  кои биле ослободени од плаќање наемнина за користење на  имотот на владетелот, како и други стопански давачки.

Mакедонското Cобрание

Другата функција на Македонското собрание била судската власт за престапи што се казнуваат со смртна казна, при што најблиските на осудениот имале иста судбина. Притоа владетелот имал улога на јавен обвинител и го водел судењето, ма обвинетиот сам се бранел. Казната најчесто се состоела во каменување.

                     Mакедонското собрание не ја ограничувало власта на владетелот.     

                      Македонското собрание во водење на надворешната политика 

Еден од малубројните податоци е случајот со Еурипид: македонското собрание едногласно го одбило барањето на Атинците да им биде дадено телото на Еурипид кој пресгојувал во Македонија ( 408 - 406 ), умрел и бил закопан во Аретхоуса, а другиот е отфрлањето на плановите по смртта на Александар 323 - та. - 20. Се чини дека барем решенијата од важност за државата биле обнародувани пред собранието за да бидат формално одобрени. Владетелот или пак негов претставник го свикувал собранието. Има мислења дека во мирно време македонско собрание бил народот, а во војна војниците. Меѓутоа се знае дека при прогласувањето на владетелот на Македонците удирале со копјата по штитовите, а смртната казна освен со каменување ја извршувале со копјата, што покажува дека членови биле само оние што имале право да носат оружје односно што имале граѓанско право, та затоа во изворите се нарекуваат граѓани војници.              

Освен македонското собрание се споменуват и други органи како што е ''Советот на тагоси'' познат од изворите (Хесѕцхиос, тагонага: Макебоуисг е посведочен и на еден натпис од Леукадиа ( Голишани ), тагоси се познати само во Тесалија и тоа како сојузни магистрати. Тоа укажува дека станува збор за македонско влијание во Тесалија, што била под македонски протекторат уште од времето на Архелај ( 413 - 399 год.), а од 352 - та год. ст.е. под власта на Филип Македонски, од што произлегува дека овој совет во Македонија бил државен, а не локален. Советници на владетелот најрано се спомнуваат во легендата за потеклото на династијата Аргеади при што Херодот го користи неутралниот термин '' паредрос '' - придружник. Некои мислат дека станува збор за совет на старци, што го поткрепуваат со натписот со текст на договорот меѓу Атина и Пердика ВТОРИ каде покрај името на владетелот и на членовите од најтесното семејство се спомнуваат и некои магистрати, според дополнувањето на Едсон - геронти, а не архонти.
Советот пак на пелиганите посведочен на натдис во македонската колонија Лаодикеја во Сирија (175 - та год. сг.е.), 31 а во Селеукија на реката Тигар спомнат од Полибиј и двете основани по походот на Александар Македонски на Истокот, покажува дека овој по се изгледа градски совет, во Македонија го имало и во времето на Аргеадите.
Прогласувањето на владeтeлот од Собранието значело дека Македонците своеволно ја прифаќаат владетелската власт, но дека ги задржуваат своите права: обраќање до владетелот, право на апелација, право да решаваат за одредени работи.

Тоа значи дека Македонците му ја давале власта на владетелот, но можеледа му ја одземат и го слушале само ако можел да ги убеди во тоа што сакал го направи. Меѓутоа не е забележано колнење на верност и почитување на законите меѓу владетелот и народот како во Епир (Плут, Пѕррх, 5). Македонците, во изворите никогаш не се нарекуваат поданици. Напротив на натписите за меѓународните договори Македонците фигурираат заедно со владетелот на Македонците им се дадени двата гласа во Делфиската амфиктионија одземени од Фокијците. Повеќе племиња Филип натерал на послушносг и на плаќање данок на Македонците, Александар им одредил управник на жителите на Аспенд како и данок што требало да им го плаќаат на Македонците. Станува збор за два дела на македонската држава, при што било доволно да се спомне само едниот за да се означат двата, па затоа не може да се зборува за персонално ( апсолутно) владетелство. Званичната титулатура на владетелот се состоела од неговото име, патронимик и етниконот, или пак скратена - името со патронимик или името со етниконот, додека на монетите било доволно само името на владетелот.

Македонците можеле да го изразат своето мислење поединечно, групно или масовно. Така на пр. кога Филип и рекол на една стара жена дека нема време да ја сослуша, таа му одговорила: 

,, Тогај немој да владееш ''

Кога војниците му барале да им плати, Филип се извадил со шега и скокнал да плива во базенот.
Најголемата пак забелешка на Македонците кон Деметриј Полиоркет била таа што не го почитувал нивното право на обраќање до владетелот и не ги читал нивните жалби ( примените молби ги фрлил од мостот на Аксиј, Плут, Демет, 42), што се објаснува со фактот дека со татко му Антигон Едноокиот од мал живеел и растел во Азија, каде навикнал на послушни поданици. Кога пак група војници дошла да му каже дека
:

 „Македонците се уморени од војувањa за неговото раскошно живеење"

, му било страв да спие во логорот (Пинт., Демет, 44). 

Правото на ''исегоха'' Македонците го задржале и во време на Александар ( Опис ) иако станува збор за друг вид на монархија за другите ма не за македонците, имено сега Македонија била мулти етничка, персијанците биле навикнати со векови да се поклонуваат и да ја изврашуваат вољата на владетелот без приговор па Александар Македонски не морал да ги убедува, ма кај македонците не се семенило ништо во однос на владетелот дури кај реката Хифас, Александар ги поттикнувал слободно да го кажат нивното мислење. Александар Македонски не ги убедил македонците да го продолжат освојувачкиот поход, Александар Македонски бил принуден за некое време да го прекине походт.
Примерите од времето на Филип ВТОРИ и Александар ТРЕТИ што некои ги земаат за да докажат дека власта на владетелот била неограничена и дека улогата на македонското собрание била формална ( само ги потврдувало одлуките на владетелот ), не се типични ( така случаите на смртна казна без судење: Атал, Клеопатра со бебето, непосредно по смртта на Филип се одраз на борбата за власт ), или пак се случуваат надвор од Македонија (судењето на Филота).

Како и во поголемиот број на монархии, моќта на владетелот во најраната фаза е религискомагиска: во легендата кај Херодот (8, 137) Пердика црта магиски круг околу сончевата светлина, што покажува дека станува збор за владетел / свештеник со полубожеска моќ кој бил посредник меѓу Македонците и боговите. Затоа владетелот морал да ја предводи војската, зашто само тој можел да и обезбеди успех.

Bо моќта на владетелот се верувало и кога тој бил мртов, така телото на Александар Македонски било изложено пред македонското собрание додека се решавало за наследник, за да биде сведок на решението, односно тоа да има легитимитет.

Владетелот - свештеник имал секојдневна обврска, пред секој потфат, на почетокот на гозби за верските празници како на богот Се, чиј празник се викал: '' Хетаиридеиа Атх '' ( четири дена к'тк - тука се препознава преписот од латински ), да принесува жртви во име на народот - простасиа.

Македонскиот исгоричар Марсија од Пела, современик на Александар и свештеник на Херакле, запишал дека владетелот, кога доаѓал во некој град, бил пречекуван со гуала ( вид на чаша ) полна со вино за да направи либатио ( жртва ). Кога владетелот бил отсутен определувал заменик, особено за религиозните обврски. Познати се неколку примери: некој си Јолај го заменил Пердика додека бил кај Потидеја, 432 год., 16 годишниот Александар бил заменик на Филип кој го опсадувал Византиј, во име на отсутниот.

   Владетелот морал својата религискомагиска моќ, а цо тоа и политичкиот легитимитет, да ги докаже преку обичајот на владетелски лов на диви животни, пред се лавови, што во 5от в. пред Христо ги имало во Македонија (Хер., 8, 125126). Инаку лавот игра значајна улога во едно од чудата на Херакле ( според една традиција Херакле го убил лавот во долината Темпе низ која тече реката Пенеј ), затоа бил земен за родоначелник на македонската владетелска куќа. Владетелот на животните - лавот, ја симболизирал највисоката власт и моќ и нај добро ја одразувал владетелската идеологија па затоа се прикажува на монетите на македонските владетели, кои се кителе со кожа на лав и ја ценеле повеќе од кој и да е скапоцен камен .   

     Дијадемата за прв пат ја вовел Александар Македонски кога бил крунисан во Арбела и бил прогласен за владетел на Европа и Азија и за господар на господарите, па така ја вовели и дијадемата која била персиски обичaj.                                    

Прв пат на вид на знаме било: црвено платно закачено на врвот од копјето сор и оса како знак за борба, се спомнува во време на Алексаидар.

Освен религиската и воената функција, владетелот имал и судски вид јавен обвинител за престапи кога казната била смрт за што судело македонското собрание. И оваа должност морал да ја врши согласно на законите. Така на пр. Филип ВТОРИ ја платил казната на осудениот бидејќи за време на судењето заспал. Очигледно се работи за случај на апелација, а не за обично судење, зашто во толку голема држава како Македонија, владетелот не можел да суди се па морало да има судии. Во време на Филип судии се спомнуваат ама не е јасно дали станува збор за судии на централната власт, или пак за локални.

 

 ΒΑΣΙΛΕΩΣ   KAPANOY  - древно македонско ( коинe ) писмо 

К А Р А Н  

Каран, бил седумнаесетти по ред од херојскиот род на Хераклидите а седми од Темен, владеел 28 год. со Македонија и тоа 18 год. 794 год. ст.е. 31 За Сатир, Каран е деветти од Хераклидите, а кај Константим 8 Порфирогенит пак: 

''македонската монарxија почналa да зајакнува,... од третиот син на Херакле, наречен Каран"

Каран (808 - 778 п.н.е, а според некои извори 825 - 778)  бил првиот  владетел од 3 - та генерација на владетели на Македонија, основач на Македонската монархија  од 3 - та генерација на владетели на Македонија бил  Пердика  ПРВИ.



Каран потекнува од семејството на Теменидите од Арг. За него постојат повеќе преданија. Ja  основал својата владетелска лоза во Еге  (денешна Вергина применувана од грците 1925). Се вели, за него немало место да владее во пелопонескиот Арг, каде тогаш власта ја држел неговиот брат Фејдон и Каран на молба од кнезот на Орестида, денес Костурско, оди да му помогне во борбите против соседот, кнезот на Еордаја, Островско, Кисеј. Го разбил Кисеја и во освоената територија основал својa владетелска лоза.

Според Хигин, Кисеј бил тој што го поканил Каран да му помогне против соседите, ветувајќи му ја својата ќерка и своето кнежество. Но навреме предупреден од еден Кисеев роб за стапицата која му ја подготвувал, Каран го убива овој кнез. По победата над Кисеј, Каран издигнал трофеј, но еден лав се спуштил од Олимп и го соборил столбот. Оттогаш македонските владетели не издигнуваат трофеи по победите или ретко.

Според преданието на Јустин, Каран откога собрал војска и дошол во Македонија, врвејќи зад едно стадо кози, со помош на дождот и маглата успеал незабележано да влезе во еден град. Изгледа откако го завземал градот, тој се сетил на претскажувањето и тука го поставил својот престол. Bо градот Еге. Одтогаш во сите војнички походи, пред единиците, настапувале кози, а Каран откако ги изгонил непријателските кнезови,  обединил дел од македонските племињата, племиња кои верувале и основен култ и божество била Божицата Мајка - MA   и  ИЛЕ - богот на сонцето - ДOH ( Гocпoд ) - МАКЕ ДОН И ЈА

Древната МАКЕДОНСКА престолнина Еге е спомната од ЗЕТОТ ИГАЛ AЛ владетел на Зета ( "ЗЕТОВСКО ЗЕТУВАЊЕ", како НАЈСТАР ОБЛИК на ВЛАДЕЕЊЕ во СВЕТОТ ),... кој се фалел дека ја опустошил ТАА престолнина и НЕЈЗИНИОТ ШТИТ СО СОНЦЕ ОД 8 ЗЕТИ (ЗРАЦИ ) а тоа БИЛО ПРЕД околу 1400 - 1380 години ПРЕД нашата ера.

монета од Сонцето со 8 зети ( зраци ) од древната македонска престолнина Еге                           

 
фалбаџискиот натпис на Иг'л Ал

   “НЕ СИ И ТИ УТИИК ТЕСТ ЗАМАВНАЛ РАЦЕ КОГА ЈАС, ИГ’Л АЛ, ЈА УНИШТИВ  И ЕГЕ СО НЕЈЗИНИОТ ШТИТ ОСУМТЕ ЗЕТИ.

Васил Иљов - фалбаџискиот натпис на Иг'л Ал

 

 

 

 


    Според второто предание, ИЛЕ - богот на сонцето му претскажал на Каран дека една коза ќе му го посочи  градот од каде ќе владее, тоа бил древниот македонски престол Еге Од кој град  ДОАЃА И ИМЕТО НА ЕГЕЈСКОTO  МОРЕ. 


                                                   

 ΒΑΣΙΛΕΩΣ  KOENOY - древно македонско ( коинe ) писмо 

К O E Н 

 

Кoeн е ВТОРИОТ  владетел на Македонија од 3 - та генерација   

 

 

                                                                                   

     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   TIPIMOY  - древно македонско ( коинe ) писмо    

   Т И Р И М А      

 

Тирима е  ТРЕТИОТ владетел  на Македонија од 3 - та генерација 

 

                                                                            

     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ПЕPΔIKOY ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                                    ПЕРДИКА ПРВИ

 

           Пердика ПРВИ бил ЧЕТВРТИОТ владетел на Македонија од 3 - та генерација кој владеел од 700 п.н.е до 678 п.н.е.
Тој е познат како прв владетел кој ги обединил поголемиот дел од македонските племиња.
 

Пердика кој на овој начин воспоставил власт и застанал на престолот во Македонија. Од Apr избегале кај Илирите тројца браќа, кои биле потомци на Темен; тоа биле Гаван, Аероп и Пердика.

Откај Илирите, преминувајќи ги планините, втасале во Горна Македонија, во градот Лебаја. Таму се главиле слуги за плата кај владетелот, и тоа, едниот ги пасел коњите, другиот говедата, а најмладиот од нив, Пердика, козите и овците.

Во тие стари времиња и луѓето кои биле на власт биле сиромашни, не само масите, па жената на владетелот сама им го готвела јадењето на слугите. И секогаш кога печела леб, лебот на слугата Пердика сам од себе нараснувал двојно. Бидејќи тоа постојано се случувало, владетелката му кажала на својот маж.

Кога владетелот го чул тоа, веднаш помислил дека тоа е божјо чудо и дека предвестува нешто големо. Затоа ги повикал слугите и им рекол да си одат од неговата земја. Тие, пак, му рекле дека е право првин да си ја добијат заработувачката, а потоа ќе заминат. Α владетелот, кога слушнал дека зборуваат за плата, залуден од некој бог, покажувајќи на она место на подот каде што се спуштале сончевите зраци што влегувале низ оној отвор на покривот низ кој излегува чадот од куќата, рекол: 

„ Еве, ви ја давам платата што вие ја заслужувате ". Гаван и Аероп, постарите браќа, слушајќи го тоа, останале стаписани, а најмладиот рекол вака: 

„ Го примаме, владетелу, тоа што ни го даваш ". Притоа со ножот, што случајно го имал кај себе, го заокружил тоа место на куќниот под каде што паѓале зраците. Откако така ги оградил зраците, трипати зацрпал од нив и си ги ставил во пазувите, а потоа и тој и неговите браќа заминале.
 

Кога тие заминале, некој од советниците му објаснил на владетелот што значи тоа што го направило момчето и со каква мисла најмладиот од браќата го зел понуденото. Кога го чул тоа владетелот, се накострешил и пратил коњаници за да ги убијат момчињата.

Во таа земја има една река на која потомците на тие мажи од Apr и принесуваат жртви како на свој спасител. Тогаш реката, откако јапреминале Теменидите, толку надошла што коњаниците не можеле да ја преминат. Момчињата, пак, дошле во друг дел на Македонија и се населиле блиску до таканаречените Градини на Мида, синот на Гордиј. Во нив сами од себе растат трендафили од кои секој има по шеесет цветни ливчиња, a co миризбата ги надминуваат сите други трендафили. Во тие градини, како што прикажуваат Македонците, бил фатен Силен. Над градините се издига планина, која се вика Бермиј, a е непроодна поради снег и студ. Откако го зазеле тоа место, браќата, тргнувајќи оттаму, преземале напади, па ги покориле и другите делови на Македонија.

 

                                                                           

     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   APГOY   ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                                  АРГOЈ ПРВИ 

 

               Аргoј ПРВИ бил владетел на Македонија од 3 - та генерација од околу 678 п.н.е. до околу 640 п.н.е. Го наследил татка си Пердика ПРВИ. По него, наследникот на тронот бил неговиот син Филип ПРВИ. Споменат е од  јонскиот историчар Херодот и од Јунијан Јустин.  

 

 

 

                                                                                    

    ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ФIΛIППОY  ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                                  ФИЛИП ПРВИ    

 

        

Филип ПРВИ, син на Аргај ПРВИ бил владетел на Македонија ОД 3 - та генерација од 640 п.н.е. до 602 п.н.е. Бил наследен од Аероп ПРВИ.

   

 

         ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AEROПOY  ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                 АЕРОП ПРВИ

 

 

         Аероп  ПРВИ 602-576 п.н.е бил владетел на Македонија 3 - та генерација, син на Филип ПРВИ, правнукот на Пердика ПРВИ, четвртиот владетел , и татко на Алкет   ПРВИ  .  (јонскиот историчар Херодот, VIII. 139.)

 

 

                                                                            

            ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AΛKETOY  ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                  АЛКЕТ ПРВИ

 

           Алкет ПРВИ 576 — 547 г. п.н.е. бил владетел на Македонија, кој живел во  6 век п.н.е. и бил петти во династијата Аргеади.

Jонскиот историчар Херодот го споменува Алкет како син на владетелот Аероп ПРВИ. Хрониката на Есевиј вели дека Алкет владеел 29 години, во времето во кое Кир Велики бил крал на Персија. Подоцна ова име го носеле и кралевите на Епир.

Самото име му значи „храбар човек“.  

македонски вазал кој работел како платеник за персијците, од времето на Kир Големиот

Инаку '' кир '' на македонски народен јазик означува нечистoтија.

 

 

 

          ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AMYNTOY   ПРВI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                          АМИНТА ПРВИ

Аминта ПРВИ бил владетел на Македонија 540 - 498 п.н.е кој бил даночен вазал на перскискиот крал Дариј ПРВИ. 

Го посттавил камен  - темелникот на градот Пела со намена да биде главен град на Македонија, да ја замени старата престолнина Еге. 

Може да се каже дека со него почнува историјата на Македонија од 3-та генерација на владеели. Тој бил прв македонски владетел кој одржувал врски со другите држави. Cе сојузил со Песистратите на Атина, и кога Хипиј бил истеран од Атина, Аминта му ја понудил територијата на Термајскиот залив на Антема за да може да ги стави Атинските феудалци во тој регион под македонска контрола.

Bо 512 година п.н.е. персиската војна го форсирала Боспор, ја зазела Тракија, го преминала Дунав и им објавила војна на Скитите. По неуспешната кампања против Скитите, Персијците се свртеле на запад и југ на Mакедонскиот Полуостров. За понатамошниот тек на случувањата, Херодот ( V, 17 и понатаму ) опишува дека кога персискиот војсководец Магабаз:

 „ ги покорил Пеонците, испратил во Македонија пратеништво од седум најугледни Персијци, кои после него уживале најголем углед во војничките логори. Тие биле пратени кај Аминта, во име на кралот Дариј, да побараат земја и вода…” 

Тој им дал тоа што барале и ги повикал да му бидат гости, па им приредил богат ручек и ги нагостил Персијците колку што можел подобро.

Кога после ручекот седеле и пиеле вино, Персијците изјавиле: 

„ Пријателу Македонче, ние Персијците имаме обичај на свечен ручек да ги донесеме со себе своите жени и љубовници да седат со нас ”.

На тоа Аминта одговорил:

„ Персијци, ние таков обичај немаме, кај нас се одвоени мажите од жените, а бидејќи вие сте господари и ги барате, желбата ќе ви биде исполнета ”. 

Жените дошле и седеле покрај Персијците и тогаш тие веднаш почнале да ги пипкаат по градите, зашто веќе биле пијани, а некои се обиделе и да ги бакнуваат. Додека Аминта бил мирен, но гневен, неговиот син Александар не можел веќе да се воздржи, па нерасположено му рече на Аминта:

 „ Ти татко, со обзир на својата старост, можеш да се повлечеш и остави го пиењето, а јас ќе останам и ќе ги послужувам гостите ”.

Бидејќи владетелот Аминта отишол, Александар им рекол на Персијците: 

„ Почитувани гости, овие жени ви стојат потполно на располагање и можете, ако ви е по волја, сите или поедини да ги обесчестите, но пуштете ги да се измијат, па пак ќе ви се вратат по миењето ”. 

Бидејќи Персијците се сложиле, тој ги пратил жените надвор, во женските одаи, а Александар облекол исто толкав број голобради момчиња во женска облека, па на секого му даде нож и ги вовел внатре. Кога влегол со нив, им рекол на Персијците: 

„ Персијци, мислам дека сте кралски нагостени, па ви ги нудиме уште и своите мајки и сестри да се уверите дека ви  укажуваме онакво почитување какво што ви припаѓа ”. 

Штом Персијците се обиделе да ги милуваат преоблечените момчиња, тие ги убиле сите до еден. По големата истрага на Персијците, Александар вешто ги смирил, а на шефот на истражната персиска комисија Бубар му дал многу пари и сестра му Гигеја за жена, со што работата била забошотена.

Антички извори: ( јонскиот историчар Херодот V. 17, 94; Јустин VII. .2 ; Тукидид II. 100; Павзаниј IX. 40 ) 

 

 

 

      ΒΑΣΙΛΕΩΣ     ΑΛΕΑΝΔΡY   ПРВI     - древно македонско ( коинe ) писмо 

АЛЕКСАНДАР ПРВИ

АЛЕКСАНДАР ПРВИ  -  ОРГАНИЗАТОРОТ НА ОЛИМПИСКИТЕ ИГРИ ПО ПОВОД НА ОТСТРАНУBAЊЕ НА ПЕРСИСКАТА ОКУПАЦИЈА ВРЗ МАКЕДОНИЈА

 

 

    Александар ПРВИ бил владетел на Македонија од 498 п.н.е до 454 п.н.е. Бил син на Аминта ПРВИ, И E ОРГАНИЗАТОРОТ НА ОЛИМПИСКИТЕ ИГРИ ПО ПОВОД НА ОТСТРАНУBAЊЕ НА ПЕРСИСКАТА ОКУПАЦИЈА ВРЗ МАКЕДОНИЈА.

Александар бил син на Аминта, а Аминта син на Алкет; на Алкета му бил татко Аероп, кој бил син на Филип, а на Филип му бил татко Аргoј, а на Аргoја татко Пердика, тој што гo освоил македонскиот престол. Такво е родословието на Александар, синот на Аминта.
 

Кога Александар, испратен од Мардонија, втасал во Атина, вака им се обратил на Атињаните:
 

„Мажи Атињани, Мардониј ова ви го вели: Мене ми втаса писмо од кралот, кое го кажува ова: ,, На Атињаните им ги простувам сите грешки што ги направија во однос на мене.

Cera, Мардониј, ти вака направи: прво, врати им ја земјата, а второ, покрај таа, нека земат самите и друга, која сакаат, и нека управуваат според сопствени закони. И сите храмови што јас им ги запалив, ако сакаат да се смират со мене, обнови им ги,, .

Александар  бил во непријателски односи со Персија и ги имал убиено дипломатите на Дариј ПРВИ кои дошле на дворот на неговиот татко за време на Јонската буна. Но подоцна морал да се покори на Персија за време на инвазијата на Атина од страна на Дариевиот син Ксеркс ПРВИ и бил представник на персискиот гувернатор Мардониј. За време на мировните преговори по поразот на Персија во битката кај Саламис во 480 п.н.е. И покрај неговата соработка со Персија, Александар често им давал воeна помош и совети на Атина и ги предупредил за плановите на Мардониј во битката кај Платаеа во 479 п.н.е.

По Персиските војни Александар конечно успеал да ја врати независноста на Македонија. ПО ТОЈ ПОВОД ТОЈ ЃИ ОРГАНИЗИРА ОЛИМПИСКИТЕ СПОРТСКИ ИГРИ

                                                 Јонската Буна 

     Jонците потпомогнати од нивните сонародници атињаните го налутиле персискиот владетел ДАРИЈ ПРВИ КОЈ ПОТОА НЕГОВ син  Ксеркс ПРВИ  доаѓа со 200.000 војска  преку Хелиспон - Дарданелите и Македонија на Полуостровот Пелопонез, преку преминот Термобили и ја пали Атина. Aтињаните бегаат надвор од Атина и така се спасуваат. Oд тука и омразата на македонците и атињаните  кон Персија,.. зошто персијанците сигурно не биле и добри кон македонците не само кон  градовите  држави. 

македонски вазал кој работел како платеник за персијците, од времето на Kир

     Македонците САМО ГЛЕДААТ на  ПОТЕНЦИЈАЛЕН сојузник КОН  градовите  држави, ПРОТИВ ИДНАТА ОСВЕТА ПРОТИВ ПЕРСИЈА .... ПЕРСИЈЦИТЕ ЈА ПУСТОШАТ МАКЕДОНИЈА СЕ ДО КОЧАНСКАТА КОТЛИНА ( денес ), .. ОВА НЕ БИЛО ЗАБОРАВЕНО ОД МАКЕДОНЦИТЕ КОИ ПОСЛЕ 150 ГОДИНИ ПЕРЕЗЕМААТ ОСВЕТИТЕЛНА ВОЈНА ПРОТИВ ПЕРСИЈА.  

      

                                          ОЛИМПИСКИТЕ ИГРИ 

        ВО ЧЕСТ НА ПОБЕДАТА ВРЗ ПЕРСИЈА И ОТСТРАНУВАЊЕ НА ПЕРСИСКАТА ОКУПАЦИЈА ВРЗ МАКЕДОНИЈА, АЛЕКСАНДАР ПРВИ  ЃИ ОРГАНИЗИРА ОЛИМПИСКИТЕ ИГРИ НА СЕВЕРНАТА СТРАНА ОД СВЕТАТА ПЛАНИНА ОЛИМП.. НА ТИЕ ОЛИМПИСКИ ИГРИ АЛЕКСАНДАР ПРВИ ГИ ПОКАНУВА СИТЕ НАРОДИ КОИ ЗЕМАЛЕ УЧЕСТВО ВО БОРБАТА ПРОТИВ ПЕРСИЈА СО ТОА ОВИЕ ИГРИ БИЛЕ  И ПРВИТЕ МЕЃУНАРОДНИ ИГРИ ОРГАНИЗИРАНИ ОД МАКЕДОНЦИТЕ

       ЗНАЧИ ОРГАНИЗАТОР БИЛ АЛЕКСАНДАР ПРВИ ВЛАДЕТЕЛ НА МАКЕДОНИЈА И СЕ ОДИГРУВАЛЕ НА  СВEТАТА ПЛАНИНА ОЛИМП , BО МАКЕДОНСКА ТЕРИТОРИЈА,..ПО ТОЧНО НА СЕВЕРНАТА СТРАНА НА СВЕТАТА ПЛАНИНА ОЛИМП,...ПЛАНИНА КОЈА СЕ ГРАНИЧИ И CO ТЕСАЛИАЈА КОИ НАЦИИ НЕ БИЛЕ ХЕЛЕНИ НИТУ ГРАДОВИ ДРЖАВА МА МОНАРХИИ СО МОНАРХ ,...

       ОД ТУКА ТЕОРИЈАТА ДЕКА ТИЕ ИГРИ БИЛЕ ХЕЛЕНСКИ ( ГРЧКИ ) Е НЕТОЧНА МA И НЕ ЛОГИЧНА,  БИДЕЈЌИ ТИЕ ТОГАШ НЕ НИ ПОСТОЕЛЕ , БИДЕJКИ ИДНИТЕ  ХЕЛЕНСКИ ТЕРИТОРИИ БИЛЕ ПОД ТЕРМОБИЛИ...ПОД ТЕСАЛИЈA, ЕТОЛИЈА И АКАРАНИЈА ,... АКО БИЛЕ САМО ХЕЛЕНСКИ ТОГАШ ЌЕ СЕ  ОДРЖУВАЛЕ  НА НИВНА ТЕРИТОРИЈА НЕ ВО НЕ ХЕЛЕНСКА ЗЕМЈА КАКО ШТО Е МАКЕДОНИЈА,..СЕТA ОВАА ТЕОРИЈА ЗА ОЛИМПИСКИТЕ ИГРИ КАКО САМО ХЕЛЕНСКИ Е ИЗМИСЛЕНА , НЕ  ТОЧНА и НЕ ЛОЃИЧНА . 

 

 

 

     Македонија била сметана за варварска земја од страна на   атињаните  кои имале колонии близу Македонија и биле загрозени од македонскиот експанзионизам. 

     Династијата  на Александар ПРВИ  Аргеади потекнува од Арг и од Херакле. Во 450 год. п.н.е бил наследен од неговиот син Пердика ВТОРИ.

 

                                                  

                                                     

    ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AΛKETOY  BTOРI - древно македонско ( коинe ) писмо  

                                                                                                  АЛКЕТ BТОРИ

 

      Алкет BТОРИ 454 – 448 п.н.е. бил најстариот син на Александар ПРВИ. Тој станал владетел на Македонија по смртта на својот татко во 454 п.н.е.. Неговите браќа биле Пердика ВТОРИ и Филип. Алкет бил познат по својата зависност од алкохол. По шест години владеење, тој бил убиен од својот внук Архелај ПРВИ, од помаладиот брат и го преземал престолот на Македонија.

 

 


     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ПЕPΔIKOY BTOPI  - древно македонско ( коинe ) писмо 
                    

                                                                                                           ПЕРДИКА     BТОРИ

 

          

         Пердика BТОРИ бил владетел на Македонија од 454 п.н.е до 413 п.н.е. Бил син на Александар ПРВИ.

По смртта на Александар први во 452, Македонија почнала да се распаѓа. Македонските племиња станале речиси целосно автономни и имале слаби врски со владетелот. Кон 434 год., братот на Пердика ВТОРИ , Филип, го предизвикал брата си за престолот кој Филип добил помош од Атина и кралот Дерда на Елимеја. Пердика BТОРИ возвратил со тоа што предизвикал востание во неколку вазални градови на Атина, вклучувајќи ја и Потидаја. Атина возвратила со 1000 хоплити и 30 бродови во Македонија и ја зазеле Терма. При маршот за опсада на Пидна, им се придружиле уште 2000 хоплити и 40 бродови. Меѓутоа, додека траела опсадата на Пидна, атињаните дознале дека Коринт пратил 1600 хоплити 400 лесна пешадија во поддршка на Потидаја. За да се справат со оваа нова закана, Атина склучила сојуз со Пердика ВТОРИ и продолжила да се бори во Потидаја. Пердика ВТОРИ веднаш го прекршил договорот и се упатил кон Потидаја каде атињаните победиле.

Во 431 год., Атина се сојузила со кралот Ситалк на Тракија, по венчавката на атињанинот Нимфодор со сестра му на Ситалк. Нимфодор потоа почнал преговори меѓу Атина и Пердика ВТОРИ каде Пердика ВТОРИ го добил назад градот Терма. Како резултат на тоа, Атина ја повлекла својата поддршка на Филип и Тракијците ветиле дека ќе му помогнат на Пердика ВТОРИ да го фати. За возврат, Пердика ВТОРИ измарширал накај Халкидики, кај истите луѓе кои првобитно ги разубедил да се бунтуваат.

Меѓутоа Пердика ВТОРИ повторно ги изневерил атињаните и пратил 1000 војници во поддршка на Спарта во нивниот напад на Акарнанија во 429, но тие пристигнале предоцна за да бидат од помош (Тукидид 2.80). Како одговор на тоа, Ситалк ја нападнал Македонија со ветување за помош од Атина. Оваа помош никогаш не дошла и Пердика ВТОРИ повторно употребил дипломатија за да го задржи интегритетот на Македонија. Ја ветил својата сестра за невеста на внукот на Ситалк, кој го убедил Ситалк да ја напушти територијата.

По оваа препирка, Пердика ВТОРИ се сојузил со Спарта и, во 424 год., му помогнал на спартанецот Брасид да го заземе Амфиполис од атињаните кој бил една од најважните колонии заради нејзината обилност со дрво за бродоградба. Ова бил тежок удар за Атина бидејќи била присилена  да увезува дрво од Македонија многу години. Ова ја зајакнало силата на преговарање на Македонија многукратно. За возврат, спартанците му помогнале на Пердика ВТОРИ да ги зацврсти своите граници со тоа што го нападнале кралот Архабеј на Линк, со ветување на помош од Илирија. Меѓутоа илирците ја смениле страната и го нападнале Пердика ВТОРИ и неговите спартански сојузници. Слабо обучените македонски војници избегале, и затоа спартанците почнале да се повлекуваат и од лутина ги нападнале македонските товарни коли. Ова го расипало односот помеѓу Македонија и Пелопонезот за многу години и затоа Пердика ВТОРИ морал да склучи сојуз со Атина во 423/2 год.

Во 417, Пердика ВТОРИ го напуштил сојузот со Атина и се приклучил кон Спартанско - Арговскиот сојуз. Само четири години подоцна, заради притисок од страна на Атина, Пердика ВТОРИ ги раскинал врските со Пелопонезот и пратил помош на Атина во нападот на Амфиполис.

 

 

 

 

 

Пердика ВТОРИ умрел во 413 п.н.е и му го предал наследството на својот син, Архелај.

 

 

     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   APXEΛOY   ПРВI - - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                АРXЕЛАЈ  ПРВИ

 

      Архелај ПРВИ бил владетел на Македонија од 413 до 399 п.н.е кој стапил на престолот  по смртта на неговиот татко, Пердика ВТОРИ. Мајка му на Архелај всушност била робинка, а Архелај успеал да дојде до престолот со тоа што го убил неговиот чичко, братучед и неговиот полубрат кој бил законски наследник, но се докажал како способен и полезен владетел кој од корен ја променил државната административна структура, војската и трговијата.

Кратко по неговото крунисување, Архелај бил соочен со ситуација која му дозволила тотално да ги промени односите на Македонија со Атина, кои представувале голема закана во последните 50 - тина годни. Атињаните биле тешко поразени во Сиракуза при крајот на 413 год. и најголемит дел од нивните бродови биле уништени. Поради ова на атињаните очајно им требало огромно количество на дрво за нови бродови и така Архелај бил во состојба да ја постави цената. Потем тој великодушно ги снабдувал со сето дрво кое им требало. Како признание за ова, атињаните го почестиле Архелај и неговите деца со титулата ,, Народен Проксенос и Евергет ".

Потоа Архелај се зафатил за спроведување на многу внатрешни реформи. Издал големо количество на монети од одличен квалитет, изградил тврдини, направил прави патишта ( од важност за мобилноста на војската ) и ја подобрил организацијата на војската, особено коњицата и коплитите.

Архелај е основач на светиот град Дион, на источните падини на Олимп, чии ѕидини изнесувале 2.500м во должина, а површината на утврдениот дел била 460.000 м². Покрај храмот на богот '' Cе '', тука биле и светилиштата на други богови, Дион и Деметра, потоа Асклепија, Изида, Муза и други. Следат театри, некрополи, палати, терми, куќи за великаните и друго, кои биле откриени со археолошките истражувања од 1920, 1929, 1978 и понатаму.

Архелај спаѓа меѓу крупите личности на Македонија. Тој го продолжил обликувањето на внатрешната и меѓународната политика на Македонија, која била трасирана од страна на  Пердика, за ослободување на приморските делови на земјата од атинскиот колонијализам, како и од атинското влијание. За да се ослободи од притисокот на Атина, тој во 410 година п.н.е. го преместил градот Пинд, кој бил најзначаен приморски град на Термајскиот Залив на македонската независност, во внатрешноста на земјата. Во неговиот период, Македонија се развила во модерна држава.

Архелај исто така бил познат како човек од култура и создал посебни културно - уметнички врски со  Атина. Во неговото новотo седиште Пела (кое го ПРЕМЕСТИЛ од Еге ) тој почнал да ги прима големите поети, трагичари, вклучувајќи го и Еврипид ( кој ги напишал неговите трагедии Архелај и Бахите за време на неговиот престој во Македонија ), музичари, и сликари, вклучувајќи го и Зевкиј ( најславниот сликар во тоа време ). 

Стопанството станало јако. Се граделе големи палати, сообраќајници, општествени и културни институции. На неговиот двор во Пела престојувале истакната личности од културниот живот од Јонија, Еолија и Елада, а меѓу нив и светски познатиот поет и секако главен трагичар Еврипид ( 485 - 406 ) кој бил Анаксагорин ученик и Сократов пријател, Тој во Пела кај Архелај останал до својата смрт, со многу големо взаемно почитување. 

Се смета дека Еврипид во Макеоднија гo ''вовел'' вeнeтcкoтo - пиcмo KOИHE, што значи многу порано отколку што тоа го сторила Атина, дури во 403 година п.н.е. за време нa тиpaнoт  Евклида (Папаставроу, 1972, 61). 

* '' Тиран '' се викала титулата на Атињаните за прв човек на нивнта ''античка'' демократија. НЕ архонт, НЕ ваилеос, НE авахто, НЕ пизистрат, МА ТУКУ '' ТИРАН ''.

* Во врска на венетското писмо - коине,  oвој ''податок'' НЕ Е ВИСТИНИТ и е лажен, од проста причина, венетското писмо КОИНЕ е воведено уште ПОПРВО, барем во времето на василеос Александар ПРВИ владетел на Македонија од 498 п.н.е., АКО НЕ верувате видете ѓи неговите монети, погоре. Македонските историчари НЕ ТРЕБА да потпаѓаат под грчките лаги, ДОСТА БЕШE. 

Атињаните 400 година п.н.е горе долу, ја имааат преведено македонската книга ''Или Ада и Оди сеја'' за нивни ''потреби'' во ''Тројанската војна и Одисеи'', а писмото КОНЕ го имаат преземано од градот држава Теба - Беотија. Тебанците биле од феникиско потекло. Таа книга и ден денешен се ''сервира'' на нас и светот како ''нивна''. 

Додека некој ''умен'' Спартанец си ја преведол за свои потреби книгата за ''Македон'', македонскиот епски јунак, само што името Македон си го заменил со ''Херкулес'' со некој свој топоним, И ТАКА Сапртанците станале ''рсата на Херкул''. Таа книга и ден денешен се ''сервира'' на нас и светот како ''нивна'', пардон ''античко'' грчка.

Некој ќе запраша што се случило со македонските книги? Македонските книги биле запалени од Римјаните. Дел од нашата македонска историја може да се пронајде во римските - латинcките книги. Ма само пред 1800 бидејќи тие потоа биле преправени.

 

Декорацијата на македонскиот двор ја извршил популарниот сликар на Хераклеа на Сицилија, под името Зевксис, околу 430 година п.н.е. 

Исто така, познато е дека своето македонско потекло го истакнувал многу порано и прочуениот епски поет Хесиод (околу 700 година п.н.е.) кој пишувал дека е син на ''Ce''  и бил со исто презиме како Македонија и Македонците - Македoн -  МакедoнOH (Е.I.Е., 1976, 1490). Хесиод е автор на теогонијата, создавање митови за боговите на Олимп и козмогонијата, за постанокот на светот. Тој во својот труд под наслов „Дела и денови” ги удрил темелите на науките за земјоделието, бродарството, домаќинството и живеењето, а сето тоа го преплетувал со митови и басни.

 

        Македонскиот владетел - василеоc - BАС ИЛЕ ОС Архелај   ЈА ПРОДОЛЖИЛ ТРАДИЦИЈАТА ШТО ЈА ЗАПОЧНАЛ HЕГОВИОТ  пра - ДЕДО,  Македонскиот владетел - василеоc - BАС ИЛЕ ОС АЛЕКСАНДАР ПРВИ и го вовел празникот Олимпија, кој бил верски празник со атлетски натпревари во чест на победата врз Персијците , на ИЛЕ - Богот на Сонцето  и музите  во храмот на ИЛЕ - Богот на Сонцето. Најголемите атлетичари и ументници биле собрани на едно место за овој настан на северната страна од светата планина Олимп. Tака  со учествототo  на повеќе народи тој спортски настан  имал меѓународен карактер. 

По несреќната смрт на  Архелај, настанува период на анархија, инвазија од страна на Илирите, Пеоните, Олинтите и други. Овој период во Македонија траел околу 40 години, а се смениле девет владетели следела воена помош од Спарта (362 и 379 година п.н.е.). Македонија станала неспособна да води независна меѓународна политика и се нашла меѓу двајца ривали  меѓу Атина и Теба.

 

 

 

                Архелај бил убиен во 399 п.н.е во лов од страна на еден од неговите пажови. Можно е ова дело да било дел од заговор, иако ништо никогаш не се докажало. Дотогаш тој успеал да ја претвори Македонија во голема воена и економска сила. Тукидид дури и има речено дека Архелај направил повеќе за Македонија отколку сите негови предходници заедно.

 

 

                                             

        ΒΑΣΙΛΕΩΣ   KPATEPOY  - древно македонско ( коинe ) писмо  

                                                                                               КРАТЕР

Кратер бил владетел на Македонија во 399 п.н.е

                                                                  

                                                                  

 

         ΒΑΣΙΛΕΩΣ   OPEΣTOY   I    AEPOПOY ВТОРI -  древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                                                             

                                                                                       ОРЕСТ и АЕРОП ВТОРИ

 

                    Орест бил владетел на Македонија кој живеел од 399 до 396 п.н.е..

Орест бил син на василеос  Архелај од Клеопатра, која веројатно била вдовица на василеос Пердика ВТОРИ. Кога Архелај го загубил престолот заради заговор против него, Орест сеуште бил дете и бил прогласен за василеос само формално, а фактички владеел неговиот старател Аероп. Тој наскоро го убил и самиот Орест и го зазел престолот на Македонија (Диодор, 14.37). 

         

                      Аероп ВТОРИ бил владетел на Македонија 399 п.н.е.–393 п.н.е., старател на Орест, синот на Архелај ПРВИ. Аероп владеел речиси шест години, започнувајќи од 399 п.н.е.
    

 

 

 

                   Во првите четири години владеел заедно со Орест, а во останатите сам. Бил наследен од неговиот син Павзаниј. ( Диодор. XIV. 37, 84; Дексип по Синкел. стр. 263, а.; сост. Полиен II. 1. с 17. ) 

              

 

                   ΒΑΣΙΛΕΩΣ   APXEΛOY   ВTOPI - древно македонско ( коинe ) писмо   

                                                                      АРXЕЛАЈ  ВTOPИ

        Архелај BТОРИ  бил вториот наследник на неговиот татко Архелај ПРВИ и владеел седум години. Тој бил брат на Орест. Според Хроникон, Архелај владеел четири години. 

 

 

  ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AMYNTOY   ВTOPI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                          АМИНТА ВTOPИ 

 

 

  ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ПAYZANOY     - древно македонско ( коинe ) писмо

                                                                                          Павзаниј 

 

Павзаниј бил владетел на Македонија кој во 393 п.н.е.

    Павзаниј бил син на василев Аероп BТОРИ. По таткова линија припаѓал на династијата Линкестиди, кои делувале во северозападна Македонија. Владеел една година, и според Диодор бил убиен од Аминта ВТОРИ, внук на Александар ПРВИ, кој го зазел престолот ( Диодор, 14.89 ).

Во хронологијата на владетели Павзаниј понекогаш стои по Аминта ВТОРИ според распоредот на династиските таблици на Хрониката на Есевиј, кој ја составувал во 4 век според претходните записи на античките историчари и делумно според Диодор. Историјата за него е оскудна и конфузна. Во ова време македонските владетели се менувале често во меѓусебна борба за престолот, а и името Аминта истовремено го носеле неколку членови на династијата Аргеади. 

 

 

  

 

    ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AMYNTOY   TPETI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                          АМИНТА TPETИ  

 

 

    ΒΑΣΙΛΕΩΣ   APГOY   ВTOPI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                                                  АРГOЈ ВTOPИ 

       Аргој ВТОРИ бил претендер за македонскиот престол, кој со помош на илирците, го протерале Аминта ТРЕТИ и го чувал престолот две години. Потоа, Аминта со помош на тесалиците, успеал во истерување на Аргој ВТОРИ и возвратил дел од својата моќ. Најверојатно, во 359 п.н.е. истиот тој Аргој ВТОРИ се обидел повторно во освојување на тронот. Тој успеал да ги убеди атињаните да го подржат, но Филип ВТОРИ, кој тукушто станал владетел на Македонија, го спречил во тоа. Подоцна Аргoј со помош  безуспешно се обидел преку сила да го завземе тронот. Неговата смрт не е позната.

          

 

  ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AMYNTOY   TPETI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                          АМИНТА TPETИ  

 Аминта ТРЕТИ (или ВТОРИ ), син на Архидеј и дедо на Александар Македонски, бил владетел на Македонија од 393 ( или 389 ) до 369 п.н.е.

Аминта дошол на престолот по десет години проблеми со наследството по смртта на Архелај BТОРИ, покровителот на уметноста, книжевноста и спортските Олимписки Игри.

Во овој период западната граница на Македонија е на удар на илирските племиња кои, под водство на Бардилис, навлегуваат и ги ограбуваат горномакедонските области. Македонските владетели имаат постојани врски со тесалските аристократи и воено им помагаат со намера да ја прошират својата територија.

Но тој имал многу непријатели во самата Македонија; во 383 год. бил истеран од страна на илирците, но следната година си го повратил престолот  со помош на Тесалија.

Триумф - Враќањето на василеос Аминта, придружен од василевна Евридика во Македонија



Склучил договор со Спарта, кои му помагале да го намали Олинт ( 379 год. ). Исто така влегол во лига со Јасо од Фераe, и  одржувал пријателство со Атина.

Така, во еден период, Аминта успева голем дел од северна Тесалија да постави под свој протекторат, а кога тиранинот Јасон од Фераe ја освојува Тесалија, Аминта со него склучува политички договор. Во ова време Аминта склучува воен и економски сојуз со Халкидичкиот сојуз на педесет години, но договорот набрзо е раскинат затоа што Халкидичкиот сојуз не само што не и` помага на Македонија кога е нападната од Илирите, туку и ја напаѓа, па дури и навлегува во Пела.

Аминта бара помош од спартанските хоплити, кои го напаѓаат Олинт ( 382 г. п.н.е. ), зашто овој најмоќен халкидички град влегува во сојуз со Теба и со Атина и претставува опасност не само за Македонија, туку и за Спарта. Спартанците, заедно со коњаниците на Аминта и на Дерда од Елимеја војуваат се` до 379 г. п.н.е., кога Олинт се предава; според мислењето на Исократ, спартанците не водат сметка за '' панхеленските '' интереси, туку војуваат и гинат,.. загинува спартанскиот авaxтoс и неговиот брат во полза на македонскиот владетели.

Со обновување на Атинскиот поморски сојуз, Македонија станува главен снабдувач на дрвен материјал за бродоградба, што е причина Атина и Македонија повторно да влезат во сојуз, пред се` да склучат трговски договор.

Македонскиот владетел зема учество на општиот собир свикан во Спарта ( 371 г. п.н.е . ) каде што го признава правото на Атина да владее со Амфипол.



Од неговата жена, Евридика ВТОРА , имал три сина, од кои најмладиот е познатиот Филип BТОРИ  Македонски.
 

 

   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   

 

 

   

   

 

 

 

   

   

 

 

        ΒΑΣΙΛΕΩΣ     ΑΛΕΑΝΔΡY   ВTOPI     - древно македонско ( коинe ) писмо      

                                                                                  АЛЕКСАНДАР ВTOPИ

 

 

 

   Александар ВТОРИ  бил владетел на  Македонија од 370 до 368 п.н.е, по смртта на неговиот татко Аминта BТОРИ - ТРЕТИ. Тој бил најстар од неговите три сина. Иако веќе бил доволно возрасен, Александар бил многу млад кога дошол на власт. Ова било многу проблематично за него бидејќи неговите непријатели продолжиле да војуваат со Македонија. Александар едновремено бил соочен со илирска инвазија од северозапад и напад од истокот од страна на претендентот Павзаниј. Павзаниј набргу зазел неколку града и се заканил на неговата  мајка, која била во палатата во Пела со нејзините млади синови. 

        Александар ги победил непријателите со помошта на атинскиот генерал Ификрат, кој пловел по македонскиот брег за да го освои Амфиполис. На барање на Алевдај, Александар интервенирал во граѓанската војна во Тесалија. Потоа успешно зазел контрола врз Лариса и неколку други градови но, изневерувајќи го ветувањето кое го дал, ставил гарнизони. Ова ја испровоцирало Теба - градот државата која била водечката бојна сила во тоа време. 

        Тебанскиот генерал Пелопид ги истерал македонците од Тесалија. Потоа го неутрализирал Александар со тоа што ги заштитувал амбициите на Александровиот зет Птоломеј од Алорос, и го натерал Александар да го напушти неговиот сојуз со Атина и да се сојузи со Теба. Како дел од овој нов сојуз, Александар морал да ги предаде заложниците, вклучувајќи го и неговиот помал брат Филип. За време на еден фестивал врз Александар бил извршен атентат по наредба на Птоломеј. Иако братот на Александар Пердика ТРЕТИ станал владетел , тој бил под старосната граница, и Птоломеј бил поставен за регент.
                                 

 

 

  ΒΑΣΙΛΕΩΣ     ПTOΛOMEOY     ПPBI    - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                 Птоломеј  ПPBИ 

Проломеј ПРВИ или Птоломеј од Алор бил регент на Македонија од 368 до 365 п.н.е. Извршил атентат врз неговиот претходник Александар ВТОРИ за да ја заземе власта. Владеел како регент за младиот Пердика ТРЕТИ се додека Пердика не го убил во 365 п.н.е.

 

 

   ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ПЕPΔIKOY TPETI  - древно македонско ( коинe ) писмо 
                    

                                                                                                           ПЕРДИКА     ТРETИ 

     Пердика бил владетел на Македонија од 365 до 356 п.н.е, наследувајќи го својот брат Александар ВТОРИ.

     Пердика бил син на Аминта ТРЕТИ и Евридика ВТОРА, и бил под старосната граница кога Александар ВТОРИ бил убиен од страна на Птоломеј од Алорос, кој потоа владеел како регент. Пердика го убил и со тоа го презел престолот.

Птолемај од Алор, како старател на Пердика и на Филип, владее се` до 365 г. п.н.е., кога на власт доаѓа Пердика ТРЕТИ, кој го враќа Филип од заложништво. Новиот владетел воспоставува добри односи со Теба, за што е прогласен за проксен и евергет ( пријател и добродетел ). Пердика има добри односи и со Атина, а учествувал и во воени дејства на страната на Атина за повторно освојување на Амфипол, Потидаја и други градови на Халкидик.

По промената на политичките прилики, Пердика ТРЕТИ се свртува против Атина и во 359 г. п.н.е. го освојува Амфипол.

Во исто време Илирите, предводени од стариот војсководител Бардилиј, напаѓаат на Орестида и Пердика загинува во битка со четири илјади македонски војници ( 359 г. п.н.е. ). Во овие кризни моменти за македонската држава, Македонското собрание за нов македонски владетел го прогласува Филип ВТОРИ, најмалиот син на Аминта ТРЕТИ.

 

 

 

     ΒΑΣΙΛΕΩΣ   AMYNTOY   CЕТВРТI  - древно македонско ( коинe ) писмо 

                                                                                          АМИНТА  ЧЕТВРТИ

 

    Аминта ЧЕТВРТИ бил владетел по титула на Македонија во 359 п.н.е и член на династијата Аргеади.

Аминта бил син на василев Пердика ТРЕТИ. По смртта на татко му во 359 п.н.е станал ВЛАДЕТЕЛ кога бил бебе. Филип ВТОРИ , братот на Пердика, станал негов тутор и регент. Истата година Филип ВТОРИ се прогласил за владетел на Македонија и го отуѓил неговиот помлад внук. Аминта не се сметал за доволно опасен за да представува закана за Филип, кој дури му ја дал и неговата ќерка Кинана за да се ожени. 

Со доаѓањето на Александар ТРЕТИ Македонски на власт во 336 п.н.е работите се промениле - Аминта веднаш бил погубен.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

VASILEON PHILIPPOY MAKEDONON

 

 

 

 

 

 

 

 

BACИЛEOC  МАКЕДОНOH

VVAlexandroy Makedononv

BACИЛEOC  ФИЛИПОЈ  МАКЕДОНОН

Дочекај го твојот непријател, очи в очи.. со оружје рамен... и откако ќе го победиш, почитувај го и направи од него твој пријател, вo cпрoтивнo, HE CИ Maкeдoнeц 

,... Кога мојот татко ве најде, бевте скитници и сиромашни, се облекувавте во животински кожи и пасевте неколку овци на планинските падини.

Тој ве најде кога со малку успех се браневте од Илирите, Трибалите и Тракијците.
Наместо со вашите животински кожи, тој ве облече во наметки. Од планините, ве донесе долу во низините. Но најмногу од се, ви даде храброст, храброста да се борите со варварите, кои беа насекаде.

Повеќе не брзавте да се засолнувате во зафрлените места и во пукнатините во карпите на вашето неосвоиво планинско упориште. Цврсто стоевте на земја и се боревте за она коешто праведно ви припаѓаше....
...

Син ти Алекcандрoj Mакедонон, славeн Bасилeон Mакедон,
по Mилост Божја, до Индија, cите ги згази, вечност ни дари.

Еј, Филипoj, OJ, OJ, Ej, Mакедонон, OH, OH, Bасилeоc Mакедон.

Filippoy Makedonon

     

  ΒΑΣΙΛΕΩΣ   ФIΛIППY  BTOРI  MAKEΔNΩN  -  древно македонско (коинe)  писмо 

Filippoy Makedonon

     МАКЕДОНСКОТО СОНЦЕ СО ШЕСHАЕСЕТ ЗРАЦИ ЗА ПРВ ПАТ ВО ВРЕМЕТО HA ФИЛИП МАКЕДОНСКИ, KOJ ГИ ОБЕДИНУВА MAKEДОНСКИТЕ ПЛЕМИЊА ВО ЕДНА ДРЖАВА, TOJ за ТОА од МАКЕДОНЦИТЕ БИЛ HАЗНАЧЕН И ЈА ДОБИЛ ТИТУЛАТА:

>>>> МАКЕДОНОН <<<<

најсветлото за еден македонски владетел

МАКЕДОНСКОТО СОНЦЕ НA ФИЛИП МАКЕДОНСКИ - ОД древниот македонски град Еге

МАКЕДОНСКОТО СОНЦЕ НA BACИЛEOC ФИЛИП МАКЕДОНСКИ - ОД древниот македонски град EГE

Македонски племиња според Bасилeоc Филип Македонски, кој ги обеднил, биле:

Адриани,

Пердикеанци,

Линкестијци,

Пеонци,

Одрисеанци,

Моесианци,

Орестијанци,

Алмопијанци,

Елиметејанци,

Халкидијци,

Пелагонци,

Илири, 

Мoлoсијанци,

Тракијаци,

Дардани и

Трибалци.

  ПРЕД ОВА ОБЕДИНУВАЊЕ МАКЕДОНСКОТО СОНЦЕ БИЛО СО 8 ЗРАЦИ

Filippoy Makedonon

Славен Bасилeоc Mакедонски
секој тебе те знае,.. Липи.

Еј Филипи Липи Mакедонски, Bасилeоc Mакедон.

 

Роди ни мајко Македонијо
уште еден Bасилeон Mакедонон, OH, OH,.. Липи.

Еј Филипи Липи Mакедонски, Bасилeон Mакедон
.

Bо битки неброени,
македонско име прослави
.

Син ти Алекcандрoj Mакедонон славeн Bасилeон Mакедон,
по Mилост Божја до Индија, cите ги згази,
вечност ни дари.

 

Роди ни мајко Македонијо
уште еден Bасилeоc Mакедон, OH, OH.. Липи.

Еј Филипи Липи Mакедонски, Bасилeоc Mакедон
.

Македонија за тебе жали син нa Mакедон.
Еј, Филипoj, OJ, OJ, Ej, Mакедонон, OH, OH, Bасилeоc Mакедон.

 

Роди ни мајко Македонијо,
уште еден Bасилeоc Mакедон, OH, OH,.. Липи.

Еј Филипи Липи Mакедонски, Bасилeоc Mакедон, OH, OH
.

 

Македонско име вечно нема да загине.
Глава даваме, Македонија и македонско име не даваме.

Македонија за тебе жали син нa Mакедон.
Еј, Филипoj, OJ, OJ, Ej, Mакедонон, OH, OH, Bасилeоc Mакедон.

Filippoy Makedonon

Bасилeоc ФИЛИПOJ  МАКЕДОНОН  

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ ФИЛИП МАКЕДОНСКИ 

 

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ

''- Кога мојот татко ве најде, бевте скитници и сиромашни, се облекувавте во животински кожи и пасевте неколку овци на планинските падини.

Тој ве најде кога со малку успех се браневте од Илирите, Трибалите и Тракијците.
Наместо со вашите животински кожи, тој ве облече во наметки. Од планините, ве донесе долу во низините. Но најмногу од се, ви даде храброст, храброста да се борите со варварите, кои беа насекаде.

Повеќе не брзавте да се засолнувате во зафрлените места и во пукнатините во карпите на вашето неосвоиво планинско упориште. Цврсто стоевте на земја и се боревте за она коешто праведно ви припаѓаше.

Тој ве направи колонизатори и воведе закони и обичаи кои не само што се грижеа за вашата безбедност, туку ја донесоа и зората на новото време на културата и живеењето.
Од робови и од осиромашени поданици, тој ве направи владетели не само на вашата земја, туку и над варварите кои претходно ви се закануваа со опустошување на вашите имоти и со зграпчување на вашите придобивки.


Тој ве направи владетели на Тесалијците, од кои секогаш имавте длабок и смртен страв. Со победата над Фокијците, тој го обезбеди нашиот пристап кон Пелопонез преку патишта кои беа широки и проодни, а не тесни и непристапни.

Тој ги понижи Атињаните и Тебанците до толку голема мера а во тој поход, јас лично му помогнав кај Херонеја така што наместо овие нации постојано да ја напаѓаат Македонија и да им плаќате данок на првите и да живеете како вазали на вторите, тие сега се потпираат на нашата помош и интервенција за да ја обезбедат нивната сигурност.

Тој навлезе на Пелопонез и откако обезбеди контрола врз нивните работи, беше избран за главен заповедник на цел Пелопонез во експедицијата против Персијците, слава којашто не ја присвои само за него, туку и ја дари на целата македонска нација.''....


 

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ  мечот на ФИЛИП МАКЕДОНСКИ  ФИЛИП МАКЕДОНСКИ

Bасилeоc ФИЛИПOJ  МАКЕДОНОН

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ Филип Македонски Филип Македонски

makedonon

makedonon

ФИЛИПOJ  МАКЕДОНОН - Bасилeоc МАКЕДОНОН

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ

ФИЛИП МАКЕДОНСКИ ФИЛИП МАКЕДОНСКИ рељеф од Хераклеја - Македонија

 

 

церемониалниот штит на Филип Македонски

        Филип BТОРИ Македонски (382-336 п.н.е.) е василеoc ( владетел )  на  Македонија ( владеел 359-336 п.н.е. ). Роден во Пела во 382 год. п.н.е., тој бил најмладиот син на василеoc Аминта ТРЕТИ  и василевна Евридика. Во младоста ( околу 368-365 п.н.е. ) бил заложник во Теба, водечки град држава  во тоа време. За време на својот престој  таму како заложник се здобил со воено и дипломатско искуство од страна на Епамонид, тебански генерал. Тука се спријателува со командантот на Тебанската Света Чета и ги учи на терен нејзините воени тактики. 

Тебанската Света Чета 

          Броела 150 хомосексуални машки двојки, така сметајќи во битка едниот на друг ќе држел повеќе на својот партнер и ќе се борел по храбро. Била добро опремена, секој војник бил опремен со:  оклоп, шлем, штит, меч и копјe, била тактички најдобро извежбана воена сила во тоа време.

 

     Кратко за градот држава Теба

   Основач на Теба е феникискиецот  Кадмус кoj  со голема војска  дошол во Беотија претходно пелазгиска ( населена со белци ) провинција,  во потрага на неговата сестра Европа.   

   Остатоците од палатата  на Кадмус  во Теба датираат од околу 1200 - 1400 г. п.н.е.  

    ФЕНИКИЈЦИТЕ НА  Јонците од Мало Азија  И ГО ПРЕНЕСУВААТ МАКЕДОНСКОТО ПИСМО  КОИ ПРЕТХОДНО ФЕНИКИЈЦИТЕ ГО ПРЕЗЕМЕААТ ОД ВЕНЕТИТЕ ОД ИЛИОН ( ТРОЈА ).  МА Јонците од Мало Азија ДОДАЛЕ 5 ДОДАВКИ - СИМБОЛИ ЗА НИВНИТЕ ПОТРЕБИ...

СТАРОТО Јонско  ПИСМО НЕ Е ПОСТАРО ОД 800 ГОДИНИ од П.Н.Е.

ЗНАЧИ ТЕБАНЦИТЕ по потекло  БИЛЕ  ФЕНИКИЈЦИ. 

   Градот држава Теба бил потполно уништен од Александар Македонски,  неговите територии поделени од околните градови држави cojузници на Македонија, a  населението продадено како робови.  

    При смртта во тестаментот Александар Македонски нареди Tеба да се обнови, коj дал и пари за таа намена .

    Касандар го обновува градот ма потоа без никакво важно политчко влијание.

 

 

        Смртта на неговите постари браќа Александар ВТОРИ и Пердика ТРЕТИ му овозможиле да седне на македонскиот престол  во 359 п.н.е.. Оригинално назначен за регент на неговиот малолетен внук Аминта ЧЕТВРТИ, тој ќе успее целосно да ја превземе власта.

     Филип Македонски 366  ВО НАЈ ТЕШКИОТ МОМЕНТ ЗА МАКЕДОНИЈА ДОАЃА НА ВЛАСТ.

На 23 годишна возраст Филип бил назначен за воспитувач ( регент ) на неговиот малолетен внук Аминта ЧЕТВРТИ, ма подоцна за владетел од македонскиот собор на народот, покрај тоа што имало и други наследници за оваа функција како што биле некои македонски офицери, полубраќа од страна на мајка му Евридика: Архелај, Аридеј и Менелај. Првиот бил убиен од страна на Филип а другите два избегале во прогонство во Олинт.

Во тој момент Македонија била напаѓана од сите страни, а делови окупирани од илирите, траките додека атинњаните истовариле своја војска во поморскиот дел под водство на еден друг наследник на македонскиот престол со име Аргеи, кој на атињаните им го ветил Амфипол.

Иако малад Филип Македонски се покажал како добар дипломат. Го поткупил тракискиот владетел со подароци, така се свртел против Аргеи како моментално нај опасен. Атинскиот генерал Мантиа кој дошол во пристаништето на Метон со 3000 коплити, нo останал во место, додека Аргеи марширал подржан со платеници до Еге ( древната македонска престолнина ) ма во градот не добил подршка од народот па морал да се повлече кон Метон. По пат Филип му поставил стапица и целосно го поразил 359 година. Филип сепак за мир го повлекол моментално македонскиот гарнизон од Амфипол и извршил воени реформи во Македонија, со цел да ја зацврсти својата власт.

 

Македонија пред Филип BТОРИ Македонски

Реформи  

Наскоро по доаѓањето на власт Филип, извршил реформи во државата и вовел постојана платена војска со прочуената македонска фаланга, како основна воена единица, а вовел и коњаница, направи за опсада на градови, направи за фрлање на камења и стрели. Неговите воени способности придонесле Македонија да стане регионална сила.  

      Војската на  Македонија  во времето на Филип  Македонски  се смета за една од највеличенствените воени сили на античкиот свет. Нивната беспрекорност најпрвин ја покажале под водсво на Филип Македонски.

Bоните иновации нa оружјата и тактиките oсмислени од Филип Македонски биле главните фактори за величината и успесите на македонската војска. Војувањето Филип Македонски  го претворил во начин на живот за многу македонци, кои дотогаш ја гледале војската како хонорарна работа која се работи вон земјоделската сезона. Со тоа што војската ја направил да биде вистинска работа со полно работно време. Филип можел редовно да ги вежба војниците, градејќи единство и кохезија. Ова ја создало најдобрата воена машинерија дотогаш видена, благодарение на времето и трудот посветен на маневри и воени иновации.


      Во тактичките иновации спаѓаат употребата на фалангата, како и координирани напади и тактики помеѓу фалангата (пешадија), коњицата, стрелците и опсадната машинерија.

Едно од нивните оружја била СОРИОСА, која давала многу офанзивни и дефанзивни предности на македонската војска.

Македонската  Фаланга  

 

шлем од ковано железо од македонската фаланга од времето на Филип Македонски, пронајден 1998 на местото Исаp Мрвинци

шлем од ковано железо од македонската фаланга

шлем од ковано железо од македонската фаланга

шлем од ковано железо од македонската фаланга

шлем од ковано железо од македонската фаланга

шлем од ковано железо од македонската фаланга

шлем од ковано железо од македонската фаланга

заштитен дел од шлем од ковано железо од македонската фаланга

штит од бронза од македонската фаланга - најверојатно од '' бронзените штитови'' втора по елитна гарда во Mакедонската фаланга после ''сpебрените копја''

шлем од ковано железо од македонската фаланга со фрагменти од сребро ( на Македонската коњица ) денес се наоѓа во музејот на Сан Петровград

заштитен оклоп од македонската фаланга со лик на Медузата - денес се наоѓа во музејот на Сан Петровград

оружје од македонската фаланга

штитот е од подоцнежен период, од времето на василеос Деметриј ВТОРИ

сите овие арехеолошки наоди кои одеднаш излегоа на виделина најверојатно се од Исар Марвинци (  Пеонските гробишта ) Република Македонија - тоа е мое логично мислење

 

Според Диодор (16.3.1-2), во 359 е. В ..


"... Флип ја подобри организацијата на своите сили со опремување на неговите луѓе со потребните оружја за војна, одржа маневри на мажи cо оружје вo координирани вежби.
Тој осмисли Компактен Ред и опремување на фалангата, имитирајки ги збиените формации со штитови на воини од Илион и беше прв што ја организира македонската фаланга."

Диодор 15. 44. 1 - 3 - Ификрат од Атина, посинетиот син на македонскиот владетел Аминта ТРЕТИ, таткото на Филип Mакедонски

" Откако се стекна со долго искуство во воените операции во времето на Персиската војна, тој смисли многу подобрувања на инструментите на војната, посветувајќи се особено во областа на оружјето.

Прво, полисите користат штитови големи и затоа е тешко да се ракува со нив, Тој ги отфрли, со други помали и кружни, со умерена големина, а со тоа постигнува две цели: да се даде на телото соодветна покриеност и му овозможи на корисникот на штитот со својата леснотија да биде потполно слободен во своите движења.

Предxодно се нарекуваа "коплити " за сметка на нивниот тежок штит, оттогаш своето име беше преименувано во " пелтаcти ", по пелтата што ја носеа.

Тој направи промена во спротивна насока.. всушност ја зголеми должината на копјата и двојно ја зголеми должината на мечевите кој при употреба на овие пробни оружја ја потврди практичноста и успехот на овие експериментални орудиа и заработи голем углед и воопшто инвентивни гениј.

Тој исто така, создаде војнички чизми кои продолжуваат и денес да се нарекуваат ''ификратеи''. Тој, исто така воведе други корисни подобрувања во уметноста на војната, но би било досадно да пишувам. "

 

Македонската фаланга била пешадиска формација oсмислена од Филип ВТОРИ  Македонски

 

шлем од македонската фаланга

 

заштитен оклоп  од лино 

ификратеи

         Филип ВТОРИ поминал голем дел од младоста како заложник во Теба, каде учел кај познатиот генерал Епаминонд чии реформи биле основа за Филиповите реформи на фалангата. Членовите на фалангата биле професионални војници и биле едни од првите трупи во историјата кои биле орагинизарно вежбани, давајќи им ја споспбноста да изведуваат комплицирани маневри многу подобри од оние на непријателите. 

Тие се бореле во густи квадратни формации од 256 војника со порсечна длабочина од осум војника. Водачот стоел на чело на секој ред од 16 војника, а помошникот-водач во средината на редот, така што задните редови можеле да се разместуваат по страните во случај да треба повеќе фронтални војници.

македонската фалангa

 

   Војниците во фалангата носеле по една '' СОР и ОСА ''- копје со два врва кое било долго преку 6 метри, со едниот крај - ОСА - да боде со другиот крај ( по потреба ) СОР - да сече и кастри. Сориосата се носела во два дела кои се спојувале пред битка и морале да бидат ракувани со две раце. Одблизу ваквите големи оружја биле бескорисни, но од раздалеченост, војникот можел лесно да ги чува непријателите таму кај што се, без да можат да се доближат. Оружјата на војниците од првите пет редови прилично се истакнувале од самата формација, така што во секое време имало повеќе копја одколку цели за напад.

меч  oд  македонската фаланга

Второто нивно оружје бил меч двапати по долг од другите воени единици, заштитен оклоп  од лино делумно заштитен со бронза, шлем од ковано железо, бронзени подколеници, специјални заштитни сандали - ификратеи и штит кој бил прицврстен преку рамо со јаже за да војникот биде по слободен во ракувањето со долгото копје.

  модификација на железниот дел на едниот крај на копјето CОР и ОСА - делот ''СОР ''

Копјата на македонската фаланга биле правени од дрвото '' јасен '' .

Младите стебла од јасен, откако и била одредена должината, за да добијат цврстина и да добијат поправа форма, биле потпечувани на тивок оган, а потоа кората и била отстранувана и биле премачкувани со заштитен материјал.

Cклопено целосно, со двата дела, плочестиот дел од ковано железо ''сор'', бронзениот дел ''оса'' и централниот железен дел за склопување, копјето тежело околу 5 килограми, а долго 7 метра.

 

 крај на копјето CОР и ОСА - делот ''СОР ''

железниот дел крај на копјето CОР и ОСА - делот ''СОР ''

врв од бронза дел на едниот крај на копјето - ''ОСА''   

 

 

Филип ВТОРИ не ја користел фалангата како главно оружје за напад, туку како алатка за држење на непријателите во едно место додека тешката коњица им ги разбивала редовите.

Македонската коњица се борела во клинеста формација и била сместена најдесно, по пробивањето низ непријателските редови, коњаниците ги придружувале штитоносците, елитни пешадијци кои служеле како телохранители на владетелот, а по нив доаѓала фалангата. На левото крило секогаш се наоѓала сојузничка коњаница од Тесалија, која се борела во ромбоидна формација и служеле главно за одбрана.

 

македонската фаланга - cмoтpa

македонската фаланга - пoзициja

македонската фаланга - нaпaд

македонската фаланга - гaзaт ce пpeд ceбe



    Другите единици: Хоплити или КОПЛИТИ - КОП ЛИТИ - копје што литаат, престрелниците, разните гаѓачи, резервите од сојузнички коплити, стрелците и артилеријата  исто така билa употребуванa во битка.

????? ?? ????? ?????????? ????? ?? ????? ??????????

штитоносец

Фалангата имала прилично мал багаж, со само по еден слуга на неколку војници. Ова дало на фалангата голема брзина на марширање која никој неможел да ја надмине во некои случаи противниците се предавале заради неспремност бидеќи неможеле да предвидат дека неговата војска ќе пристигне толку рано.

Фалангата исто така била извежбана за изведување на кратки јуришни напади.

 

врв од бронза, Буквите МАК, кратенка од Македонон, дел на копјетo најверојатно од еден пелтаст

   гаѓачи

 

 

 стрелец

артилерија

   

Македонската коњица  - ЧЕТАХЕРОИ  

 [1]  "[ Нашите непријатели со векови живееле безгрижeн и луксузен живот, ние од Македонија cо генерации  cме биле обучени во тешкотo битие  на опасност и војна. Сè на сè, ние сме слободни луѓе, a тие се робови ]." Македонската коњица  - ЧЕТА ХЕРОИ  

      Тешката коњица се состоела од коњички придружници кои биле благородници и тесалиска коњица. Коњичките придружници - пријателите ги сочинувале осум ескадрони со по 200 коњаника, освен ВЛАДЕТЕЛСКИОТ ексадрон кој имал 300  - ЧЕТАХЕРОИ. Биле опремени со копја - клистони со должина од 3.6 - 4.2 м и тежок оклоп. Коњите исто така биле делумно оклопени. Јавачите не носеле штитови. 
Орагизацијата на тесалската коњица (која подоцна е во склоп на македонската фаланга) била слична на онаа кај пријателите, со тоа што тие имале пократки копја и се бореле во послободни формации.

 

Македонската коњица  - ЧЕТА ХЕРОИ

коњанички меч

коњанички меч

коњаник



Од лесната коњица, единиците т.н. „трчачи“ ги заштитувале крилата на војската за време на битка и оделе во извиднички мисии. Имало и уште неколку стотини сојузнички коњаници кои исто така учествувале, но биле послаби од останатите.

тесалската коњица - монети



     Сребрените Kопја 

На сон на Филип Македонски му дошл светец велејќи дека АКО СЕ БОРИ СО ОСТРИЦА ОД СРЕБРО ЌЕ ОСВОИ СЕ.
Така ги формира ''Cребрените Kопја'' кои биле најелитната војска во македонската фаланга и лични телохранители на Филип ВТОРИ Македонски.


 Cребрените Kопја

Cребрените Kопја

 

ВОЕНИ ПОХОДИ

На почетокот Филип за мир со илирите се има женето со Адата, ќерката на Бардили, ма сега засилен со новоформираната Македонска Фаланга во 358 п.н.е. го скршил отпорот на Илирите кои ја окупирале северна Македонија во времето на неговиот брат Пердика ТРЕТИ и на локалните племиња. Cо тоа ја проширил својата власт до Охридското Езеро. На бојното поле оставил 7000 илирски војници 3/4 од нивните сили заедно со нивниот владетел Бардили. На север го удрил темел каменот на новиот град Хераклеа, ги ставил под контрола Пеонците приклучувајќи ги кон Македонија.

Атињаните не успеале да завладеат со градот Амфипол бидејќи народот таму не ја прифаќале нивната власт. Бидејки во Атина избувнала социјална војна атињаните се договориле со Филип доколку им го предаде градот Амфипол тие ќе му го дале назад градот Пидна освоен од атињаните 363. Филип лесно го зазел градот Амфипол, ма одбил да го предаде на атињаните, а со сила го зазел градот Пидна. Заради овој чин Атињаните обиавиле војна на Македонија. Филип се сојузуил со Халкидик и Олинт и за да им се додвори им го предал градот Потидеа кој го освоил 356.  

Во 357 п.н.е. се жени со Молосиската принцеза Олимпија. 

 

 

      Во 355 п.н.е. Филип ВТОРИ Македонски го освојува Кренид, еден богат центар со руда и го преименува градот во Филипи. Годишно од тие места заработувал и до 1000 златни таленти.

Атињаните пробале повторно да ги свртат старите непријатели на Македонија: илиpтите и траките кои последните по смртта на Котиа биле поделени на 3 делови, водени од страна на: Амадоко, Берисаде и Керсоплепте. Тие биле поразени од страна на Филип така да Македонија ја проширил до реката Места, додека генералот Парменио ги поразил илирите заедно со нивниот новоизбран владетел Грабо.

356 година на Филип му се раѓа синот Александар проследен со добри вести од сите страни на Македонија,.. за победа врз траките и илирите и победата на неговиот коњ на македонските олимписки игри од македонската страна на планината Олимп,.... олимписки спортски игри организирани и финасирани од македонските владетели.

     

Во 354 п.н.е. ја опседнува атинската колонија Метон, ПРИ ОПСАДАТА на грдот ќе го изгуби десното око. Атињаните пратиле 2 флоти на помош на градот. Првата во зимата 354 ма била недоволна и втората 353 кога градот веќе паднал во рацете на македонците. Во таа прилика користи да ѓи нападне Абдера и Маронеја, на тракискиот брег.

353 Атињаните одиграле победа врз Филип кај Керонесот Тракиски ( Дарданелите ) а влaдeтeлот на траките им ги предал на атињаните сите градови освен Kардиа, за да си обезбедат сигурен премин кон Црното море.

Меѓувреме избувнала Светата Војна

353 година Филип навлегол во Тесалиаја каде бил пречекан од 7000 фоќијци и платеници предводени од Фаило брат на Ономерко владетел нa Фоќијa. Фаило бил истеран од Тесалија ма неговиот брат му дошол на помош, принудувајќи го Филип двапати да се повлече од бојното поле. Ономерко успеал во тоа што го оневозможил дејствувањето на македонската фаланга. Филип претпазливо се повлекувал cтpaтeгиcки, ма сепак се враќал поорганизиран со поголем број на војска.

Филип заради тоа бил критикуван дека се плаши од фокијците, ма на крај имал право.

Филип коментира дека тој:

" Hе, нeбега, но, како овен, се повлекува наназад за да повторно нападне посилно ".

Одлика само за еден исклучително надарен вјсководец.

352 година Филип со 20.000 пешадија и 3.000 коњаника, ма сега потпомогнат со Тесалците, Ономерко со ист број на пешадија ма со 2000 коњаника. Битката се одиграла на местото ''Полињата на Крстопатот''. во битката Филип убил 6000 непријателски војници а заробил 3000 кои биле удавени во море во чест на богoт Илe, а Ономерко бил убиен од страна на неговите платеници и бил предаден на Филип кој го рспнал на крст.

352 п.н.е. година Филип се прогласил за водач до крај на животот на Тесалија и ја припојува кон Македонија.

Третата Света Војна

Античките извори за Третата Света Војна се ретки и генерално, во недостаток на информации.... Главниот извор за овој период е Библиотекатa '' Xисторика Диодор Сикулус '' која е напишана во 1 век пo новата ера, што е тоа многу голем секундарен извор. Диодор често е изложен на потсмев од страна на современите историчари за неговиот стил и неточности, но тој зачувува многу детали од античкиот период што нe можат да се најдат никаде на друго место. Диодор работел пред се ги копирал делата на други историчари, изоставајќи многу детали што не одговараат на својата цел, која треба да илустрира поуки од историјата; неговиот профил на Третата Света Војна содржи многу празнини.

Според Диодор, повеќе детали за Света Војна може да се најде во своите говори на атинските државници, првенствено Демостен и Аесчинес, овие говори никогаш не биле со намера да бидеат историски материјал, тие мора да бидат третирани со претпазливост.; Демостен и Аесчинес се опишани како:

"неколку лажговци, од кои ниту нa еден не може да му се верува да се каже вистината во секое прашање, во кое таа далечина во неговиот интерес да се лаже."

Сепак, нивните илузии на современи или минати настани укажува на некои од празнини во предвид Диодор, ни помага со уредување на хронологијата. Сметките на Диодор, Демостен и Аесчинес може да бидaт збогатени и со фрагменти од друг историчар ( како на пример со Теопомпус ) и со современите епиграфски извори.

Современите историчари "за војната жестоко дебатирале, и не постои јасен консензус. Општо прифатено е дека војната траеше 10 години, а заврши во летото 346 година п.н.е.. за почеток на војната бил поводот на насилна окуација на Делфи од страна на Филомелос од Фоќија. По поразот Филомелос на Неон, Тебанците мислеле дека е безбедно да се испрати Паменес во Азија со 5000 хоплити. А комбинацијата на докази укажуваат дека Паменес се судри со Филип во Маронеиjа во Тракија, во 355 п.н.е., . Диодор вели дека битката се одржа кога Филип го стави под опсада Метон 354 год. Сепак, хронологијата на Диодор за Светата Војна е многу збунета - тој датира од почетокот и крајот на војната една година е премногу доцна, различно вели дека војната траеше 9, 10 или 11 години, а се вклучени опсадите на Метон два пати под различни датуми - пoради тоа неговиоте датуми не можат да се земат за сериозни.

Водејќи сметка за датумите, повеќето историчари се согласуваат по истиот редослед на настани за овој дел од Светата војна. Главното прашање е тоа кога таа секвенца започна. Така, датира 355 п.н.е., Метон до 355 - 354 п.н.е., прво Тесалиска кампања на Филип дo 354 п.н.е., и неговиотa вторa до 353 п.н.е. Спротивно на тоа историчарите Kавквел, Сеалеy, Хамонд и други, сите овие датуми ce поместени за една година, почнувајќи во 354 год.

Третата Света Војна ( често само се нарекува Света Војна ) избувна во 356 п.н.е., и ќе го претстави Филип со неговата прaва вистинска намера: '' да го прошири своето влијание во работите од централен и јужен Пелопонез. Војната била предизвикана од одбивањето на Фокиската Конфедерација да и плати парична казна, изречена во 357 п.н.е. од страна на Амфиктионската лига, пан - хеленска религиозна организација која раководела со најсветото место во тоа време на Пелопонез, во храмот на Богот на Сонцето во Делфи. Зад верски елемент, се прикажува реалната политика на донесувањето против Фокијците, спроведено од страна на Тебанците. Во тоа време, Теба контролира мнозинството гласови во Советот, а во есен на состанокот во 357 п.н.е., и Тебанците биле во можност да имаат и Фокијците (за одбрана на светото земјиште) и Спарта (за окупаторската Теба некои 25 години предxодно) ги осуди и казни. Казните за двете страни биле " неоправдано остри ", и Тебанците веројатно не очекувале да се плати, а со тоа да се биде во можност да се изјасни за " Cвета војна ".


 
На урнатините на античкиот град Делфи
Во одговор на тоа, Фокијци, под раководство на Филомелос, на окупираниот Делфи ( која се наоѓаше во границите на Фокис ), и тврдеше за античките барање на Фокис за претседател на Амфиктионската лига, со намера да ја поништи пресудата против себе. Се чини дека ималo некои симпатии во Атина за Фокијците, бидејќи oд другите држави може да се види дека:

" Тебанците ја користеа Амфиктионската лига зa да ги извршуваат своите ситни и диструктивни интерси."

Фокијците се поддржан од Атина ( вечни непријатели на Теба ) и очекувано Спарта, кои нe се надеваа дека ќе ги видат своите краји намери збришани кога Фокијците го заплениa Делфи. Сепак, Филомелос ја ограбил ризница на Богот на Сонцето за да ги плати своите скапи платеници, со кревање на својата моќна армија, но со тоа драстично го сменил мислењето на другите Пелопонески држави.

Во зима 356/355 п.н.е., "Cвета Bојна" беше прогласена против Фокијците од страна на советот на Амфиктионската лига, a Тебанците се главните протагонисти.... започна војната релативно добро за Фокијците, но тежок пораз и беше нанесен на Фокијци на Hеон од страна на Тебанците или во 355 или 354 година п.н.е. и Филомелос беше убиен. Заплашен, Ономарко презеде Фокиски напор и ангажирал нови платеници за војна.

Заради Света Војна се чини дека се постави патот за обновување на конфликтот во Тесалија. Тесалиската Конфедерацијата бешe воопшто убедлив поддржувач на Амфиктионската лига и имаше стара омраза кон Фокијцитe. Од друга страна, градoт - државата Ферае се во сојуз со Фокијa. Во секој случај во 354 или 353 година п.н.е., благдарејќи на Тесалскиот град Лариса кој апелираше до Филип за да им помогне да ги поразат Фераеаците, Филип така донел војска во Тесалија, веројатно со намера да гo напаѓаат Ферае.

Според условите на нивниот сојуз, Лyцофрон од Ферае побара помош од Фокијците, Онормарко бил испратен од неговиот брат, Фалyос со 7.000 мажи,. Меѓутоа, Филип ја одби оваа сила пред да се приклучат со Фераеаците. Ономарко потоа се откажа од опсадата во тој момент, и се повлече, ма донесе нова војска во Тесалија за да го нападне Филип. Точните детали на кампањата што следеше се нејасни, но Ономарко ce чини дека имал два уcпecи, делумни порази нa Филип, со многу Македонци убиени во битка. По овие порази, Филип се повлекoл во Македонија за зима.

Филип коментира дека тој: " Hе, небега, но, како овен, се повлекува наназад, за да повторно нападне посилно ".


Филип се врати во Тесалија следното лето (или 353 или 352 година п.н.е., во зависност од хронологијата следи), со доагањаето на новата Македонска армија, Филип формално побара од Тесалијците дa му се придружат во војната против Фокијците. Филип сега ги собра сите Тесалски противници на Ферае што тој можеше. Cпоред Диодор, неговита армија сега броеше 20.000 пешадија и 3.000 коњаница.

Филип го ставил под опсада стратешко пристаниште Пагасае ( главно пристаништето во Ферае ), пред битката на Полето на Крстот. Со преземање на Пагасае, веројатно e дека Филип има за цел да го спречи Ферае да биде засилен од страна на морето. Филип ја научи лекцијата од претходните кампањи, и сакаше да го спречи Ферае од надворешна помош пред напаѓање врз Ферае.

Во меѓувреме, Ономаркo се врати во Тесалија за да се обиде даја зачува Фокиската надмоќ таму, со приближно истата сила како во текот на предходната година. Исто така, Атињаните го испратиле Карес со значителен воен контингент, за да им помогне на своите Фокиски сојузници, гледајќи можност да се направи одлучувачки удар против Филип. Фокијците и Атињаните имале повторна намера пак да се истоварат во Пагасае, бидејќи тоа е единственото пристаништето каде атинската флота може да се истовари, ма Филип бил таму секој зa случај.

Битката

Битка се водеше меѓу Македонците и Фокијците, откако Филип ги спречи Фокијците да се здружат со силите на Фераеанците, и најважно, пред Атињаните да пристигнат. Според Диодор, двете армии останаа во близина на морето, најверојатно во близина на Пагасае - " минзухар поле" во Тесалија, теренот одговара на овој опис. Сега позната како битката на Полето на Крстот. Сепак, оваа рамнина е толку голема што е тешко да се идентификува точното местото на битка.

Филип ги испрати своите војници во битка да носат круни од ловор, симболот на Богот на Сонцето - Иле, " како тој да е одмаздник ... на сквернавењето, на навредата, а тој разгласи дека се борат под покровителство на Бога". Некои од Фокиските платеници наводно го фрлилe оружјето, вознемирени од својата виновна совест. Потоа следеше борба, најкрвавата евидентирана битка во античката македонска историја водена дотогаш со градовите држави.

Филип освои убедлива победа над Фокијците. Битката се чини дека ја освои од супериорниот број и од храброста на коњицата на Филип.



Бегајќи од пораз, Фокијците се стрчаa кон морето, каде флотата на Карес пристигнала во текот на битката, но многу луѓе се убиени за време на бегањето, или се удавиле, додека се обидувале да стигнат до бродовите. Вкупно 6000 Фокијски војници биле убиени, меѓу кои и Ономарко, и уште 3000 заробени. Ономарко беше или обесен или распнат, а другите затвореници се удавени, како ритуал за храмот на богот на сонцето - Иле. Овие казни се дизајнирани за да се одрече за поразените чесен погреб; Филип со што продолжи да се претстави како побожен одмазник на сквернавењето извршено од страна на Фокијците.

За ова масовното давење се има изјавено:

" Масовното давење нема да го шокира цивилизираниот свет, напротив ќе го зацврсти, а идните разбојници  ќе ги одвтрати од нивните намери.

За Исократ се чинеше дека Фокиските платеници биле подобро мртви отколку живи... Навистина беше страшна казната, но беше целосно во согласност со улогата на Филип како шампион на богот на сонцето - Иле.''


Последиците

Тоа беше веројатно како последица на неговата победа ( ако не и пред тоа ) дека Тесалијците го назначилe Филип Архонт од Тесалија. Ова беше борба за живот, со тоа Филип ги стави под контрола сите приходи на Тесалиската Конфедерација, и Исто така стана војсководец на Обединетата Тесалиска армија. Тираните од Ферае, наместо да ја имаат истата судбината на Ономаркос, постигнаа спогодба со Филип, а во замена за предавањето на пристаништето на Ферае, Филип им беше дозволил на 2000 нивни платеници, да одат на Фокис.

Филип поминал извесно време во реорганизирање на Тесалија, и еднаш задоволен, тој планирал марш нa југ кон преминот на Термопилите, портата кон централен Пелопонез. Тој веројатно имал за цел со победа над Фокијците и освојувањето на Фокис да го земе за себе, изгледи кои во голема мера ги вознемиpи Атињаните, бидејќи еднаш кога тој би измарширал до кај Термопилите, тој исто така може да маршира на Атина. Атињаните затоа упатија сила до Термопилите и го окупираа преминот;

Постои одредена дебата за тоа дали другите контингенти им се придружија на Атињаните кај Термопилите. И покрај тоа што можеби се покажа како е можно да го премине на сила преминот, Филип не се обиде да го стори тоа, не претпочитајќи да ризикува пораз по големите успеси во Тесалија.

Во меѓувреме, Фокијците се прегрупираа под контрола на братот на Ономаркос, Фалyос. По огромниот Фокиски пораз на Неон и Полето на Крстот, Фалyос мораше да се впуштат во двојно зголемување на платите за платениците, со цел да се привлечат во доволен број и со тоа да ја надополни неговата војска. И покрај поразите сепак, поголемиот дел од Фокијци уште беа во полза на продолжување на војната. Во текот на зимата на таа година, Фалyос ce ангажира во дипломатски напори за да се собере поголема поддршка од сојузниците за Фокис, и успеа во проширување на театарот на конфликтот во следната воена кампања.

Уникатно, Фокијците беа во состојба да ја обнови големата воена загуба, благодарение на нивниот плен од ризницата нa Храмот на Богот на Сонцето - Иле, фактор кој до придонесе да војната заврши нeрешено до 346 год.

 

Причина да се повлече од освојувањата на југ било тоа што Филип бил повикан на помош од страна на Визант и Перинт бидејќи новиот тракиски владетел Керсоблепте сакал да ја обнови силата на Тракија од времето на Котиа. Исто така и атињаните подготвиле флота со водство на 40 триери и одреден број на оплити да го одбранат теснецот ма до тоа не дошло бидејќи се раширила вест дека Филип бил тешко болен. Филип го победил тракискиот владетел а неговиот син бил пратен како заложник во Македонија и бил принуден да плати оштета. Градовите: Хераион и Теикон биле подарени на Перинт како верен сојузник.

„Како Филип се враќал во Македонија од скитскиот поход против Атеј, тракиско племе Трибалои се среќава со него и не му дозволува премин ако тие не добиваат дел пленот“, пишуваат научниците. „

Поради тоа настанува спор и по битката, во која Филип се здобива со тешка рана во ногата од копје, кое го убива неговиот коњ.

     Филип ја поттикнувал борбата меѓу аристократските и демократските сили во градовите држави, со цел да ја искористи нивната неслога и полесно да ги освои. За таа цел, со златото на Филип  Македонски на островот Евбеја била формирана Македонската партија, платена да ги промовира македонските интереси во политичкиот живот во градовите држави. Меѓутоа од 352 п.н.е. до 346 п.н.е. тој нема да продре јужно, туку ќе ги освојува источните региони доаѓајќи до реката  Марица.

Буната на Еубоја

Полисите на Еубоја влегле во атинската конфедерација во 357-та по неуспехот на тебанските обиди за надзор над големиот остров (во близина и на Атика и на Бојотија). Привидниот мир на Еубоја од 357-та беше несигурен поради непријателствата меѓу еубојските полиси (особено меѓу Халкис и Еретрија) и поради борбите на групите внатре во полисите. За да го задржат нивното влијание, Атинците се потпирале, според приликите, на различните струи и понекогаш ги поддржувале тираните кои ги биел глас дека се про-атински како Плутарх од Еретрија. Личните врски меѓу атинските говорници и еубојските водачи играат исто така важна улога: Плутарх од Еретрија е пријател на Мејдија, влијателен член од кругот на Еубул.
За време на зимата 349/348-та, избувнува побуна во Еретрија и тиранот Плутарх е истеран. На поттик од Мејдија и Еубул, една мала чета атински хоплити под водството на Фокион е испратена на Еубоја за да го врати Плутарх на власт. И покрај неговата победа кај ''Tamynae'', Фокион наскоро се наоѓа во тешка положба бидејќи треба да се соочи со општа побуна на Еубоја. Походот на атинската војска имал како последица да ги сплоти повеќето Еубојци против Атина. Востанието го водел еден решителен водач, Калија од Халкис, чија програма се состои во три точки:

Еубоја на Еубојците,

водство на Халкис и

власт за Калија.

Самиот Плутарх, кој ги имал викнато Атинците на помош, се поврзува со нивните противници.

Ниеден извор не вели дека побуната на Еубоја била предизвикана од Филип, но ова востание за него е толку згодно што претпоставката не би можела да биде отфрлена. Уште од 351-та, Филип се обидува да крене некои Еубојци против Атина;

Bо првата Филипика ( 37 ), Демостен вметнува едно писмо од Филип до Еубојците, особено „дрско" во однос на Атинците. Калија во секој случај бара сојуз со влaдeтeлт на Македонија; овој се сложува, му ветува своја парична поткрепа и можеби испраќа неколку чети.
Атинците, вовлечени во два судира на две различни боишта, мораат да направат тежок стратешки избор: треба ли првенствено да им се помогне на Олинтијците или да се задуши буната на Еубоја? Демостен е поборник на првото решение, и лесно може да се створи слика за неговото размислување. Нови задоцнувања во праќањето атинска помош на Олинт носат опасност од неповратно губење на еден важен сојузник; кога Олинт ќе биде спасен, ќе има уште време да се возобнови атинскиот поредок на Еубоја Верен на својата строго одбранбена стратегија, Еубул има спротивно мислење: Олинт е далеку од Атина, додека Еубоја е сосема блиску и од првенствен интерес за безбедноста на полисот.

Мислењето на Еубул победува: народот гласа за масовно собирање на хоплити и коњаници и нивно испраќање на Еубоја.


На почетокот на летото 349-та, Филип отценил дека дошол часот да се освои Халкидик. Тој им упатил ултиматум на жителите на Олинт барајќи тие да му ги предадат двајцата македонски бегалци, неговите полубраќа Аридај и Менелај. Олинтското одбивање веднаш го предизвикува македонското навлегување.
    Во 349 п.н.е. Филип ВТОРИ Македонски ја започнува опсадата над античкиот град Олинт, првобитен македонски сојузник .

Bладетелите на Олинт, Аридеј и Менелај биле и роднини на Филип, кој подоцна склучуваат сојуз сојуз со Атина. На крајот на летото Атинците испраќаат на Халкидик 38 триери и 2000 пелтасти под водството на Харес. Малку потоа, тие му наредуваат на Харидем кој тогаш се наоѓал на Хелеспонт да му се придружи на Харес со своите 18 триери, 4000 пелтасти и 150 коњаници. Напорот направен од Атина не е голем, но овие чети за поход, за жителите на Олинт не се безначајна помош: на почетокот на пролетта 348-та, Харидем им ѓи одзема на Македонците териториите кои тие ги имале освоено. Освен тоа, жителите на Олинт можат да се надеваат дека на оваа прва поткрепа ќе се надоврзат побројни помагања, ма покрај сите напори градот 348 п.н.е. е срамнет со земја.

Во 347 п.н.е. Филип ја освојува скоро цела Тракија и ја припојува кон Македонија. Во меѓувреме Атина, загрозена од македонските освојувања, понудила мир. Во 346 п.н.е. во Тесалија двете страни договориле мир. Подоцна, македонските војски преку Молисиа навлегле на северозапад се до Јадранско Море и припојува дел од Илирија кон Македонија. Во 342 п.н.е. Филип презел успешен поход против Скитите на север

За да ја засилат својата положба на Херсонес, Атинците уште во 343-та испратиле нови клеруси на полуостровот; еден одред платеници ставен под раководство на стратегот Диопејт е задолжен да го штити нивното населување. Поголемиот број полиси на Херсонес со радост го прифаќаат засилувањето со клеруси. Но Кардиа, сојузник на Филип најмалку од 346-та, го вика владтелот на Македонија кој, откако предложил постапка на арбитража, што Атинците ја одбиле, испраќа неколку одреди за да ја поддржи. Како одмазда  а и затоа што имал потреба да ја плати својата војска, Диопејт пљачка повеќе тракиски места од империјата на Филип. Отежнувајќи го својот случај, тој го измачува и го уценува македонскиот пратеник дојден да бара од него ослободување на плениците. Пролетта 341-та, Филип упатува писмо со приговор до Атинците, во кое особено бара отповикување на Диопејт.

Мешањето на Филип на Пелопонес


Во 346-та Филип не можел да направи воена прошетка која би го наметнала како арбитар во пелопонеските работи, но состојбата на Пелопонес му дава многубројни прилики да го прошири своето влијание во подрачјето. Најголемиот број полиси доживува мошне жестоки социјални и политички борби: во многу случаи, една од
групите (обично олигархиската) му испараќа повик за да ги надвладее своите противници. Олигарсите од Мегара и Елида, се чини добиле средства и платеници од Филип во 345-та. Заканата со која Спарта ги оптоварува своите соседи  Месена, Мегалополис и Аргос претставува втора шанса за владетелoт на Македонија. He можејќи да сметаат ни на Атина, сојузник на Спарта ни на ослабената Теба, полисите кои се плашат од обновување на спартанската моќ бараат заштита од Филип. 

Еден натпис споменат од Дидим ни открива дека на крајот на 345 - та жителите на Месена и на Мегалополис побарале да бидат примани во Амфиктионијата - градови држави кои биле панхеленска организација. Амфиктионијата, органисирана од 7 градови држави: Ермиони, Епидаур, Егина, Прасиес, Атина, Нафпли е Орчоменос, еден таков развој би ја намалил нивната важност, ( во 1830 од тие територии било формирано првото грчко кралство ) тие се судриле со одбивање, но возможно е дека Филип бил наклонет кон ваква преобразба која би му овозможила да спроведе превласт над цел Пелопонес почнувајќи од Делфи.

Бидејќи Спартанците ги обновиле нападите против нивните соседи пролетта 344-та, Филип испраќа платеници на помош на Месена, a ce шири глас дека и тој самиот се подготвува да дојде за да преземе поход против Спарта.

Демостен постигнува да биде испратен од народот како пратеник на Пелопонес, и ги предупредува жителите на Аргос и на Месена против македонскиот сојуз; поради нивната доверба во Филип, жителите на Олинт доживеале градот да им биде разурнат а Тесалците ја изгубиле својата слобода

 „ единствената заштита на демократиите против тираните, е недовербата ".

Демостен не успева да ги оттргне од македонскиот сојуз жителите на Месена, Аргос и на Мегалополис, но неговата постапка предизвикува писмен приговор од Филип кој се чуди поради непријателското однесување на неговите атински „сојузници". Додека Атинците се договараат за одговорот што треба да го дадат на ова писмо од Филип. 

Филип сепак ги продолжува своите мешања во Пелопонесoт. Во 343-та, тој воено ги поддржува своите приврзаници во Ореос и во Еретрија на Еубоја. Есента истата година, го заменува кралот на Молооси Арибај со младиот брат на Олимпијада, Александар од Молооси, кого тој го одгледал на дворот во Македонија и кому му е многу близок (злобните јазици го прикажуват како ерeст на момчето). На почетокот од пролетта тој презема  начелно за сметка на Александар  освојување на полисите на Касопија (на северозапад од Амбракискиот залив). Неговата намера веројатно е да оди до Коринтскиот залив; тогаш тој би можел да префрли војски на Пелопонес без да се грижи за Тебанците и Атинците, чиј можен отпор би бил заобиколен од запад. Плановите на Филип се проѕрени навреме: Амбракија, Акарнанците и Ахајците бараат сојуз со Атина, која веднаш се сложува и испраќа војски во Акарнанија. Пред овој решителен отпор, Филип не настојува и се враќа во Македонија.

Во 340 п.н.е. го освоил Перинт а во 339 п.н.е. Визант со што империјата достигнува до Црно Море. Подоцна пак се вратил кон неговата стара цел - освојување на  градовите  држави. Во тоа и му помогнал како изговор и атинскиот оратор Демостен кој постојано зборувал против Филип ВТОРИ .

Во битката кај Херонеја во 338 п.н.е. Филип ги победил здружените Тебанци и Атињани. 

                                    Битката кај Херонеја

       Битката кај Херонеја (338 п.н.е), се одиграла близу Херонеја, во Беотија и била најголемата победа на Филип ВТОРИ Македонски. Таму Македонците  под командата на Филип Македонски со 32,000 војска ги поразил помалите комбинирани сили на Атина и Теба, зацврстувајќи ја македонската хегемонија над  градовите држави.

       Битката се водела по класичните принципи на војување - војската  на Атина и нејзиниот сојузник Теба наспроти македонската фаланга на Филип Македонски. 
      

      Атињаните под водство на Хар , Стратокле  и Демостен од Атина  биле на левото крило, а Тебанците под водство на Теаген од Беотија
   со Светата чета на десно. Атињаните и Тебанците биле сместени до центарот на борбената линија. 

     По прецизна цифра од градовите држви: Тебанци вкупно на број околу 12.000 од левата страна со СВЕТАТА ТЕБАНСКА ЧЕТА, атињани вкупно на број 9.000 и биле распоредени од левата страна и во центарот биле пoмалите градови  држви: Еубеа, Коринт, Мегара, Леуца, Корцира со вкупно од околу 9.000 војници и биле позиционирани во центарот. Десното и левото крило било зајакнато со уште и со по 2.500 платеника. Сојузниците во најголем број биле пешадија.
     

     Кај Македонците пак, Филип Македонски го командувал десното крило, додека Александар го командувал левото - иако надгледуван од најдобрите команданти на Филип Македонски. Славните коњички придружници - ЧЕТА ХЕРОИ, биле сместени позади македонската борбена линија.

    Македонците броеле 30.000 тешка и лесна пешадија и околу 2000 коњаника.
    Фалангата предводена од Филип Македонски а коњаницата предводена од младиот Александар.



     Античките извори велат дека двете страни жестоко се бореле долго време. Филип намерно ги повлекол неговите трупи на десното крило за да ги пробие атино-тебански линии.  

           

Од записите за битката на Херонеја од историчарот Диодор Сикуло за Филип Македонски :

    ( 4. 2. 2 ) 
    Дочекувајки ги атињантите на Херонеја,
    Филип изглуми повлеквање. Додека, Стратокле  
    водачот на атињаните нареди на своите 
    војници да нападнат напред, викајки:
  
''Ќе ги гониме се до срцето на Македонија''
   
Филип мирен набљудувајќи ги:
   
''атињаните не знаат да победат''
    и нареди на својата фаланга да биде збиена и цврста и да се повлекува полека, 
    заштитувајки се со штитовите од нападите 
    на непријателот. Кога тој со овој маневар 
    ги навлече надвор од нивната подобра 
    позиција и доби со тоа надмоќ, тој застана
    и бодрејки ги своите војници нареди силен 
    напад, така да го уплаши непријателот и да освои една величествена победа во 
    негова корист.

   ( 4. 2. 7 ) 
   На Херонеја Филп знаејќи дека здружените градови се страствени и неистренирани, 
   а македонците навикнати на напор и тренинг,
   беше смислено да атињаните бидат изморени и со тоа да неможат да го
   издржат финалниот напад.

 

 


Александар бил прв што ги разбил тебанските линии, проследен од храбар баталјон - ЧЕТАХЕРОИ  ( веројатно роднини и пријатели ), откако го видел ова, Филип се заложил да нападне со сет бес, а aтињаните - страствени, но неувежбани - не можеле да им се спротистават на македонските ветерани. Со повлекувањето на aтињаните, Тебанците останале да се борат сами и биле поразени. После една силна борба Александар успеал да ја уништи ТОТАЛНО светата тебанска чета. 254 тебански воjници биле убиени. 

Диодор

'' И сега Александар, во срцето решен да 
покаже колку е вреден, жеден за победа
верно проследен од своите другари >>>> [ hetairoi ] <<<<<- >>>> ЧЕТАХЕРОИ  <<<<<< - , прв успеа 
да ја пробие цврстата одбрамбена линиjа,
убивајќи многу од нив, навлегувајќи длабоко во непријателските линии пред него.

Истиот подвиг ги охрабри неговите пријатели и си пробиjа пат пред непријателот. ''

Диодор

'' Труповите  се трупаа се додека 
Александар не си го отвори патот низ 
непријателските линии и ги натера нa 
бегство. Тогаш и владетелот лично нападна
во првата линиjа и не ја дозволи заслугата за победата ни на Александар.
Попрво ги натера да се повлечат првите
редови пред него принудувајќи ги на
бегство. Стана најзаслужен за победата. ''

Дел на опис на Битката на Херонеа од историчарот Плутарх :

'' Беше прв што ја нападна Светата 
Тебанска Чета'' (Животот на Александар).
'' сите погодени во гради од македонските копја '' ( Животот на Пелопидеа ).

Значи Светата Тебанска Чета била опколена, од напред фалангата со долѓите копја, а од позади Александар со своите >>>> ЧЕТА ХЕРОИ <<<< во добро позната македонска воена тактика.    

 " [ Нашите непријатели со векови живееле безгрижeн и луксузен живот, ние од Македонија cо генерации  cме биле обучени во тешкотo битие  на опасност и војна. Сè на сè, ние сме слободни луѓе, a тие се робови ]." Македонската коњица  - ЧЕТАХЕРОИ   

       Филип Македонски од својот син Александар направил голем воин.  Александар  уште од детството бил обучван во тешкото битие на опасност и војна . Филип својто син Александа го терал да спие со лавови а понекугаш и со змии, звучи сурово ма важен е '' финалниот производ '' . 

            '' Труповите  се трупаа се додека 
             Александар не си го отвори патот низ 
             непријателските линии ,...... '' убивајќи многу од нив, навлегувајќи длабоко во непријателските линии пред него'' - Значи прво пред неговиот татко  Филип кој направил ''Лав'' од својот син Александар,.. Секугаш прв за пример, а со самото тоа и давал надчовечка сила  на неговите македонски  четахерои и војници кои верно го следеле во битка.

            Kако ги отценил македонците Путарx во битката на Xеронеја:

                 '' Атињаните се однесуваат сперма македонците како полубогови меѓу диви ѕверови ''   

Друга битна работа меѓу македонците била тоа што си ги простувале гревовите еднен на друг ( ако имеле некој неразрешен проблем меѓу себе ) пред почетокот на секоја битка . 
Значи не само добро опремени и извежбани ма и псиxички подготвени ПА ЗАТОА СТИГНАЛЕ ДО ИНДИЈА и немале непријател кој можел да и се спротистави,.. СЕ ДОДЕКА БИЛЕ ОБЕДИНЕТИ и се разбира и  ce додека си ги простувале своите меѓусебни гревови.  

Од славните 300 членови на Светиот тебански батаљон, 254 загинале, додека 46 биле ранети и заробени  и 1000 загинати атињани. Вкупни беотски жртви  ce непознати ( но најмалку 254 ).

     Македонците почнале да ги задеваат тебанците МА Филип ги прекинал и рекол: 

            '' НА СМРТ, ТОЈ ШТО КЕ КАЖЕ ДЕКА НАПРАВИЛЕ НЕШТО НЕМОРАЛНО '' 

     Загинатите тебанци ги закопал под статуа на лав - Лавот од Херонеjа. Другите заробени тебански војници биле продадени како робови, со тие пари Филип Македонски инсталирал воена база во Теба.

      Од Теба Филип отишол во Атина и им ги предал заробените aтински воjници. За овој гест Атињаните на Филип Македонски му направиле статуа во природна големина.

 

        ЗАНИМЛИОВО Е ТОА ШТО ВО БИТКАТА НА XЕРОНЕЈА УЧЕСТВУВАЛ И ДЕМОСТЕН КАКО ОБИЧЕН ХОПЛИТ КОЈ БЕГА КАКО УПЛАШEH ЗАЈАК ПРEД ФИЛИП И МАКЕДОНЦИТЕ. Демостен и сите оние што биле против Филип БЕГААТ во Персија И СОРАБОТУВААТ СО ПЕРСИЈАНЦИТЕ ПРОТИВ МАКЕДОНЦИТЕ.

    Ефект 

      Атина и Теба градовите држава биле поразени  и потпаднале под македонска власт, но немале статус на робови и не плаќале данок. На Општиот Мир вклучен во зимата 338/7 г.п.н.е.  им била дозволена слобода и автономија но сепак била ограничена, следните обврски  им  биле наметнати од Филип BТОРИ Македонски. 

3абрането им било:

- насилно менување на уредувањето 
- нова прераспределба на земјата 
- отпишување на долговите 
- ослободување на робовите 
- терање на политичките противници 
- конфискација на имотите 
- враќање на политичките бегалци 
- стапување во служба на други држави 
- здружување во сојузи 
- меѓусебни борби 

      Преку склучениот мир по битката кај Херонеја, Филип ВТОРИ  Македонски иако воено не ги окупирал ( освен поставените четири воени бази околу островот Евбеја ), сепак остварил негово мешање во внатрешните работи на полисите и приватната сопственост на нивните граѓани, а со тоа и нивна подредена положба во однос на Македонците. 

     Коринтската лига
      

        Во 337 п.н.е. на конгресот Филип ВТОРИ  Македонски ги повикал  државите од регионот   во Коринт, сите тие, освен Спарта, решиле да ја формираат Коринтската Лига, раководена од Филип BТОРИ Македонски. Членовите на Лигата се согласиле да не војуваат меѓусебно освен ако не се работи за задушување на револуција. Филип бил избран за водач ( хегемон ) во походот што планирал да го превзеде против вековниот  непријател - моќната Персија , со тоа   македонците ДА СЕ ОСВЕТАТ ЗА ПЕРСИСКАТА ОКУПАЦИЈА НА MАКЕДОНИЈА ЗА ВРЕМЕ НА KИР И KСЕРСЕС.

    Филип ВТОРИ  Македонски сметал дека и полисите имале ист интерес, па затоа ги повикал да го следат.

АТЕНТАТ

     Имајќи ја безрезервната поддршка на Коринтската лига, го пратил македонскиот генерал Парменион со 10.000 војска во извидница во Мало Азија и  започнал големи воени подготовки, но во времето на нивниот тек во 336 п.н.е. бил убиен во атентат при свадбата на неговата ќерка Европа  во театрот во Егеjа .  Пред тоа Александар се вратил од прогонство,  што пред тоа се имал скарано со татко му Филип,.. повод бил разводот со Олимпиjа.

  

  Aтентатот врз Филип Македонски запишан од  историчарот Диодор (16.94.3-4) :

        ''Павзаниј ги остави коњите до портите на градот 
         и се упати кон влезот на театрот криејки еден келтски нож под својата наметка.
         Кога Филип нареди на неговите пријатели од својата придружба да го чекаат во театрот, 
         кога стражата се држеше на растој, Павзаниј виде дека владетелот беше оставен сам 
         и се залета накај него прободувајки го во градите соборувајќи го мртов. 
         Потоа се cтрча кон портите накај коњите
         што предходно ги имаше подготвено за бегство.

        Веднаш еден дел од стражата се доближи до телото на владетелот,
        додека другите го гонеа атентаторот. 
        Меѓу нив беа Леонант, Пердика и Атал.
        Имајки добра предност Пвзаниј ќе јавнеше
        на својот коњ пред да не се сопнше од
        еден клин паѓајќи.
        Додека стануваше, Пердика и другите
        нарипаа врз него и го убија со нивните ножеви.''


                  

Aтентатот врз Филип Македонски

 

 

Македонија по Филип BТОРИ

                                                                                   

Македонија по Филип BТОРИ

                                                Бракови на Филип Македонски

      Филип Македонски не направи од Македонија воена сила само по пат на сила и војна ма и со вешта дипломација,.. ма и со една генијална идеја: да се жени.
      Филип се женел после секоја војна што ја водел со секој народ.

     После војната со Илирија ги зел за жени Фила и Аудата од кој имал една ќерка  Кинани -  позната по вештината на ловот и војната.

      Кога ја зазел Тесалија се женел со Никасиполи од кој ја имал ќерката Тесалоника. Од таму ја зели и Фила некоја прочуена  танчерка од кој го имал синот Аридеј подоцна познат како Филип ТРЕТИ Аридеј.

      Кога го припоил кралството на Молооси  ја зел за жена Олимпија од кој ја имал ќерката Клеопатра и Александар Трети Македонски, Олимпија - Првичното име и било Поликсена, но во детскиот живот го носела името Миртала, а по свадбата, Филип  ВТОРИ и го дал името Олимпија во чест на спортските игри. Сепак на крајот од нејзиниот живот името повторно и е сменето, овојпат во Стратоника.

      Кога ја припои и Тракија ја зел за жена и ќерката на кралот Котела, Меда. Биографот на Филип Македонски, Сатир цитиран од Атен (13-557) пишува:
''земајки ја за жена тој во Македонија ја донесе втората невеста, после Олимпија.

     И најпосле ЗАЉУБЕН ВО НЕА ја зел за жена македонката Клеопатра и од неа поправо ja имал ќерката Европа и после битката на Херонеја ja зема официјално, а потоа го има и  синот Каран... брак кој бил и причина за многу несогласности и проблеми.

       Филип Македонски рекол:


 [1]    Го прашале Филип Македонски кои луѓе највеќе ги сака, а кои највќе ги мрази.
Филип  Македонски одговорил:

''  ТИE  ШТО  МОЖАМ  ДА  ГИ  КУПАМ,  НАЈМНОГУ  ГИ САКАМ,...  ТИE  ШТО  СУМ  ГИ  КУПИЛ,  НАЈВЕЌЕ  ГИ  МРАЗАМ ''. - '' THOSE  WHAT  I  CAN  BUY  HIM,  I  LOVE  HIM  THE  MOST... THOSE  WHAT  I  BUY  IT,  I  HATE  HIM  THE  MOST ''.

 [2] '' Aко малото лавче расте меѓу овци, кога ќе порасне, ќe биде само една голема овца''.  - '' IF  SMALL  LION  GROWS  WITH  THE  SHEEP,  WHEN  HE  GROWS  UP,  IT  WILL  BE  ONLY  ONE  SHEEP '' 

 [3] '' Целиот мој живот не сакав ништо друго освен обединетите градови држави да лазат како црви под моите нози.'' - '' ALL  MY  LIFE  I  DID  NOT  WANT  NOTHING  ELSE  OF  THAT: THE  STATE CITIES,  TO  DROOG LIKE  WORMS  UNDER  MY  FEET ''

 [4] '' Дочекај го твојот непријател, очи в очи.. со оружје рамен... и откако ќе го победиш, почитувај го и направи од него твој пријател, вo cпрoтивнo, HE CИ Maкeдoнeц ''

 [5] '' ТИЕ НЕ ЗНААТ КАКО ДА ПОБЕДАТ - They do not know how to win ''

 [6] " НЕ  СИ  СУПЕРИОРЕН  АКО  ГИ  ПОТЦЕНУВАШ  ДРУГИТЕ ". -  '' YOU  ARE  NOT  SUPERIOR  IF  YOU  UNDERESTIMATE  YOURE  ADVERSARY '' 

 [7]   " HE , нeбегам, но, како овен, се повлекувaм наназад за да повторно нападнaм посилно ". - "did not run away but, like a ram, I pulled back to butt again harder ".

 [8]   '' Не постои ѕид кој е доволно висок за да се запре коњ со количка полна со злато '' - '' There is no wall that is high enough to stop a horse with a cart filled with gold.''

 

   Филип  ВТОРИ Македонски сексот го става во практика за остварување на своите политички цели. Со ова моќно ''орудие'' се служат Александар Македонски и египетската владетелка од македонско потекло Клеопатра.

 


Македонска народна поезија за Филип  Македонски

[1]

„Чедо си нема цар Филип, 
чедо си нема девет години, 
жалба му е останало, 
останало дур до Бога“

Филип замина да војува цела година,
но пред да тргне и порачал нa сопругата 
Олимпија дека кога ќе се врати сака да
види машко новороденче. 
Така, еден билкар ја излечил Олимпија, по што се раѓа Александар
, со прстен на раката.

 

Чедо си нема цар Филип
Чедо си нема девет години,
Желба му е останало,
Останало дур на бога.
Наврвило цар Филипа
Да му иде на ордија,
На ордија на оскета.
И ми рече цар Филипа:
Чуеш ли ме, прво љубе
Ја ќе седам на ордија,
Ја ќе седам една година
Кога дојда да те најда
с машко дете в раките.
Силно и се заканило:
-Ак не најда машко дете,
Ав раката ти да носиш,
До там си е тој живота.
Пак отиде цар Филип,
Забави се, бре, година.
Пак се чуди прво љубе,
Как да стигне машко дете,
Заминаха биларето,
Биларето екемџие,
Потерева цар Филиповица,
Порука ги на дворове,
И ми рече цар Филиповица:
- Имате ли лек за мене некој болка,
Да заходем малко дете?
Тогај рече екемџиа:
- Ќе ти давам една биљка,
Јаз ке дојда кога мркне,
Немој мене да изгониш,
Ем застани ходајата,
Там да спием таја ноќе,
Тога што веќе затегнеш.
Отиде кога мркна,
Не го изгонила ванка,
Затвори го ходајата,
Те ми спиет шест сахата.
Пак си стана биларане,
Отиде си оде дојде,
Замина се годината,
Царица е затегнала,
Машко е дете породила,
Сос прстен на раката,
На пстене бе исписан
И как да го крстат:
Крстиха го Александро.
Кога се е породило
И коњ му се ождребило.
Коње му е бележита:
Нозе има до ушите,
Крила има до плешките.

РАсли ми салам порасли,
Станали са два јунаци.
И погине цар Филип,
И му седна на столнина

Александро чедото му,
Да царува да повеља
Таја земе и крајнина.
Дочуло е цар Хируда,
Та ми прати това бакшиш
Еден товар празово семе,
И му прати една трака,
Една трака, една жура.
Досети се Александро,
И тој му е бакшиш пратил:
Два товара от пипер семе.
Достигнаха два товара,
Достигнаха до цар Хируд,
Пак се сети цар Хируда:
Што е малко не се лаже,
Тој ќе дојде с повеќе оске.
Ајде ние да идеме,
Да идеме на панагир
Тамо јунасто да чиниме.
Излезова два јунака од два цара:
Упасова от цар Хируд негов сина
Упасова остра сабе,
Припустноват на кошие.
Ни ми стигна Александро,
Запреха се на друмове,
Тогај рече Александро,
Карај сега ти напреди!
Как закара тој напреди
По него иде Александро:
Като пусна брза коња,
Та го распра сас рогове,
И коње му и човека.
Сите ми се почудиха
И рекоха на панагир:
- Цар ќе биде Александро
Пак отиде до дома си
Коласа го цар Хируд
Да му земе царштината.
Отговори Александро:
-Ако сакаш да се бием
И ти збери силна оске.
Уплаши се цар Хируда,
Јак излезе Александро
Та му отне царштината.
Пак ми броди по земета
С пет стотин силен аскер,
Та ми броди от град на град,
Сичка земе посвоило,
Да ми седе да царова.
Пак отиде Александро
На крајнина в темна земе
Там имаше една вода,
Една вода таја река,
Та имаше тое риби,
Как ходеха по водата,
Там не може да замине,
Нето човек, не добитак
Там се чудет три дни време,
Та имаше два јунака
Два јунака на воскета
Имаха си затворено,
Стари татко ав сандака.
Питаха го до два брата:
- Чуеш ли ме, наши татко!
Научи ме , наши башта,
Как да минем през реката?
Отговори стари старец:
- Навалите до два огња,
Нажежите камењето,
Нафрлите ав реката,
Да се тргнат тие риби.
Тргнаха се, заминаха,
Заминаха през водата.
Де ги дочу Александро,
Та ги пита Александро:-
- Чуете ли, два јунака!
Кој ви учи, ум ви дава,
Што речете така станет,
- Тебе, царо, лажа нема:
Имаме си наши татко,
Затворено е в сандака,
Там го храним и го поим,
Тој на ичу, ум ми дава.
Кога беѓе нези заман,
Губеха се стари људи,
Зап учини Александро:
- Немој веќе да се губете,
Кога се умре сам от бога,
Кој не даде, тој ќе не и земе,
Пак отиде в темна земе,
Тамо најде жива вода.
Пак се врна Александро,
Та седело три години
На царштина, на столнина
Тој подрѓа сичка земе,
Сичка земе и краишта.
Заман дојде Александро,
Расходи се низ полето,
Тој имаше до две сестри,
Как си пиха жива вода,
Веќе тие ме умреха,
Отидоха в Бело Море,
Та се скриха од брата си,
Там си седат до денес дане,
Не умират, не становат.
Кога дојде Александро,
И коња наслужили жива вода напојили
И тој веќе не умира.
Пак пошета Александро
По друмове низ полето
С кафаџие чоадоре
Тамо стигна един старец,
Та ми кара дребан добитак,
Забахтал се ав азмака.
Тога рече Александро:
- Добро стигна. Ој ти старец!
- Дај бог добро, бре делио!
Те му рече Александро:
- Ајде , дедо, да врвиме!
- Де ќе врве, Александро!
Де ќе врве без добитак,
Тога рече Александро:
- Земте вие чоадаре,
Чоадаре кафеџие,
Извадите добитака,
От ќамура от батака.
Пуснаха се кафеџие
Да му извадат добитака,
Пак не может да го извадат.
Тога стана Александро,
Как ми фати добитака,
Та го здигна сос земета.
Тогај рече стари старец:
- Кој ти даде, Александро,
Кој ти даде таја јакост?
- Мене ми е Господ даде.
И му рече стари старец:
- Александро добар јунак,
Ги да влезеш дребан аскер,
Дребан аскер Господови:
Мушинките, комарете,
Можеш ли се од тех чуваш?
Тога рече Александро:
Ја поспи сичка земе,
Сичка земе и краишта,
Од тех мухи ни са бое.
Това не бе стари старец,
Ем си беше Риста бога,
Риста бога сам Христоса,
Ралма даде та си фркна на небото,
Па кондиса цар небесен
У рај божји посветени.
Пак си ходи Александро,
Пак си ходи трид дни и три ношти.
Та го гонат комарете,
Сан не му дават да заспие,
Леб не јаде три дни време,
Да замине това поле, тамо најде мајсторете,
Мајсторете дунгерето,
Това поле камен делат,
Камен делат за користо.
Тога рече Александро:
- Аман брате, от комаре,
Стој да легна в това камен,
Белке мога да се скрие,
Ав корито от камаене,
Де му влезет комарете:
В едно ухо тие влезат,
Те през друго излезова.
Там си умре Александро,
Ав камене от комаре.
Веќе му се довршило
Царство му се битисало.
Коње му е живо останало:
Пустиха го оф сазовето,
Оф сазовето ав Драмското,
Драмското в езерото
Там си живи до живота.
Тамо живи в езерото,
Тамо живи дур до днеска.
Това стори Александро.
Останала тае песна
Да се пои приказова.
От бога здраве, от мене песна.


 

Трагичната приказна за смртта на таткото на Александар,  Филип Македонски. А aтентатот остана нерешен


Локација: Македонија

Период: 336 п.н.е.


позадина

Филип Македонски се оженил со Олимпија, принцеза од Молоси, Молоси беше сојузник на Филип.

Александар е роден од тој брак.

По дваесет години Филип се оженил со Евридика, благородно македонско семејство.

Евридика роди ќерка, Европа, и во 336 п.н.е. Исто така и синот Каран.

Како резултат на тоа Олимпија и нејзиниот син Александар веќе не беше наследник на престолот. Бесена Олимпијадата се повлече во егзил во својата земја, Молоси.

Cвечен брак

Во текот на летото од 336 беше прославен во Еге ( модерна Вергина ), античкиот град на Македонија, на свадбата на ќерката на Филип и владетелот на Молоси Александар.

Олимпија, мајката на невестата и сестрата на зетот, увиде можноста за одмазда на нејзиното семејство.

Бракот беше одбележан и денот после тоа беше објавено дека свечена поворка ќе му предходи на почетокот на игри.

 

Процесијата и смртта на Филип

В зори, на Oлимписките Богови  им беше спроведенa процесија, меѓу кои и статуата на Филип. Пред да влезат во арената Филип нареди на стражарите да заминaт, бидејќи само на тиранин му треба воена придружба  меѓу луѓетo. Заедно со Филип билe двајцатa млади принцови:  неговиот син Александар и Александар владетелот на Молоси,  младоженецот.

По влегувањето, еден од неговите телохранители, Павзаниј, пријде и гo избоде со нож Филип. Павзаниј побегна во периферијата на градот, каде соучесници го чекале со коњи кои биле од планинскиотe  региони на Македонија, a еден дури и од Еге, но тој се сопна и беше погоден од гонителите.

Смртта на Павзаниј 

Според едни Павзаниј веднаш бил убиен од страна на гонителите, како во практиката беше проследено во многу други случаи на големи злосторства. Според други, тој беше уапсен, донесен во арената, испрашувани и осуден на смрт веднаш, можеби со прекумерна брзина.

Верзијата на Аристотел: верзијата на хомосексуалните

Според Аристотел, кој живеел во дворот како тутор на Александар, Павзаниј го убил Филип бидејќи тој беше навреден од страна на следбениците на Атал, татко на филиповата жена Евридика.

Тоа е една верзија на xомусексуалците. Павзаниј бил љубовник на Филип. Атал, љубоморни, ќе го привлече на вечера Павзаниј, откако се опил и под влијание на алкохол, бил предмет на сексуално насилство од страна на неговите луѓе. Павзаниј барал да се одмазди за тоа дело од страна на Атал, но Филипне не сакал да слушне за тие поплаки.

Оваа верзија e со тенденција да го претстави убиството како приватна работа и дa го оцрнат семејството на Евридика.

Атал подоцна беше убиен по наредба на Александар, a Евридика по налог на Олимпиja.

Павзаниј и Олимпија: заговор роден во Молосиja

Павзаниј бил благородник кој потекнувал од западните провинции, штотуку приклучени кон Македонија. Претходно, овие земји биле дел од Молоси. Cемејството на Олимпија - молосиска принцеза, беше во родбинска врска со Павзаниј. Контактите помеѓу двете семејства можат да се чести и Олимпија, исто така, може да влиае врз семејството на Павзаниј.

Фактот дека имало соучесници на Павзаниј

Смртта на Филип ќе го води веднаш до престолот Александар

Алтернатива беше дека поcле смртта на Филип да дојде на престолот синот на Евридика, внукот на Атал.

Со убиството на Филип, Олимпија се одмазди, а престолот на Македонија го презеде нејзинио син.

Според Џастин ( 9, 7. 10 ), Олимпија, кога се вратила во Македонија:

'' Tаа стави златна круна на главата на Павзаниј, подигна гроб , понудила жртви во негова чест и го посвети на Иле мечот со кој Филип бил погоден'' .

Сепак, радоста на убиство не значи дека таа била вклучена во самиот чин.

Верзијата на Александар, Филип бил убиен од страна на Персијците

Според Аријан ( Експедиција на Александар , 15, 5 ), Александар тврди дека смртта на неговиот татко беше да се припише на Персијците, веќе во војна со Филип. Во реалноста се чини дека овие луѓе не се фалат, но тоа можеше да биде воена пропаганда.

 

Кој беше иницијатор?

Постојат многу хипотези, но како и во други случаи на големи злосторства, нема докази. За жал, убиецот, благородникот Павзаниј, беше убиен за време на бегство или по кратко време откако бил уапсен, уште еден класичена шема. Тој не смее да зборува.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Првата „Филипика" на Демостен

За нешто повеќе од една година, од пролетта 352-та до пролетта 351-та, Македонија станала најголема воена сила во егејскиот свет. Од Термопилите до Пропонтида, Филип надгледува огромна територија, која одговара на еден кружен лак од над 1000 километри. Влогот во судирот меѓу Атина и Филип ја сменил природата: повеќе не станува збор за држење на неколку места на македонскиот брег, се работи за безбедноста на Атика и за сигурноста на атинското снабдување. Продолжувањето на политиката водена од Атина од 357-та (состојба на начелна војна, но со мошне малку воени дејства) станува крајно опасно. Сега треба или што побрзо да се склучи мир или да се тргне во решителна војна. Токму овој вториов став е тоа што Демостен им го предлага на своите сограѓани во првата Филипика.
Пред да го разгледаме овој говор чија силина ги изненади сите антички и современи толкувачи, треба да се потсетиме на атинското мислење во 351-та53. Филип е предмет на сите разговори, неговите најмали дела и движења се оценуваат; се шират најразлични гласот - Ј во изворите се нарекуваат говорите на Демостен против Филип. Инаку придавката Ј значи да се биде против Филип.

 

Сознанието за моќта на Филип и за опасноста што тој ја претставува најпрвин предизвикало патриотски порив и довело до испраќање на една единица во поход на Термопилите во 352-та. Малку подоцна, Атинците изгласуваат решителни мерки за да го заштитат Херсонес од Филип, но овие мерки не ги спроведуваат: истите оние кои со одушевеност гласале за поход често покажуваат помалку ревност за плаќање на придонесите или за тргнување во поход. На оваа доста вообичаена неусогласеност се надоврзува склоноста кон малодушност. Некои Атинци се опфатени со малодушна помиреност со судбината. Успесите на Филип му даваат речиси божеска моќ: 

 

''зошто тогаш да му се спротивставуваме ако е непобедлив ?'' 

Многу Атинци кои мислеле дека Филип е безначаен во 353-та, ценеле дека е непобедлив во 351-та: двете мислења имаат иста стварна последица, недејствување.
Демостен го почнува својот говор извинувајќи се што зборува прв (тој има само 33 години и обичајот налага најпрво да зборуваат постарите): тоа е, изјавува тој, зашто вообичаените говорници не рекле ништо корисно во претходните расправи. Воведниот пристап кон предметот не е скромен, но тој вовед е заслужен зашто јасно му најавува на слушателот дека ќе чуе предлози коренито различни од оние на кои е навикнат.
Демостен, потоа влегува во сржта на предметот и го започнува испитувањето на состојбата на Атина со еден парадокс:

 

Тоа што најмногу ви наштети во минатото се состои точно во тоа што треба најмногу да ве разувери во иднина. Како тоа? Затоа што жалната состојба на вашите работи се должи на тоа што не сте сториле ништо од тоа што требало. И навистина, ако сторевте се што е неопходно а пак состојбата да беше каква што е сега, тогаш ќе немаше никаква надеж дека може да се подобри.

(Р1Ш., I, § 2)
По ова, Демостен ја поткрепува својата теза со историски примери за просечни состојби поправени благодарение на решително дејствување. Првиот пример е земен од атинската историја: тоа е победничката војна водена од Атина против спартанскиот империјализам во почетокот на 4 -от век. Вториот пример е токму самиот Филип од почетокот на неговото владеење.
Ако Филип отценеше дека е многу тешко да се војува со Атинците кога тие имаа толку упоришта на неговата сопствена територија, а тој пак немаше ниту еден сојузник, тој не ќе направеше ништо од она што го оствари, тој не ќе ја стекнеше оваа голема моќ.

(РШ., I, § 5)
Тоа што Филип постигнал толку успеси, не е затоа што тој има надчовечка сила, туку затоа што ги сфатил правилата кои владеат во меѓународните односи.
Но имаше нешто што тој добро го знаеше, Атинци: а тоа е дека сите овие места се исто толку воени влогови достапни на сите без разлика, како што според законот на природата, добрата на отсутните се на оние кои се спремни да ги грабнат, имотите на негрижливите на кој и да е што не се плаши од мака и опасност. Да, таква била неговата мисла, и еве како тој потчини се, како држи се, и тоа што го освоил со оружје така и народите од кои направил сојузници и пријатели. Зашто најдобро е да се здружиш, да се врзеш со ониe кои се добро подготвени, цврсто решени да прават што треба.

(РМ., I, § 5-6)
Филип е пример, значи може да се угледаат на него и да му се спротивстават: доволно е Атинците да ги прифатат истите правила како него и „со божја помош" тие ќе му се одмаздат на „овој човек". Демостен потоа се обидува да ги отфрли забелешките кои неговите слушатели можат да ги спротивстават на делотворната политика што ја предлага. Тој подвлекува дека и Филип е ранлив:
Немојте да си замислувате, всушност, дека неговата сегашна среќа ќе биде постојана како онаа на некој бог. Не, и него, Атинци, го мразат, му се плашат, му завидуваат, дури и некои од оние кои изгледаат дека му се најверни. Само, сето тоа засега мирува, во недостиг на сигурна помош, заради вашата бавност и вашиот недостиг на решителност.

(РМ., I, § 8)
Тоа што уште нема побуна против Филип, е зашто незадоволните не можат да се надеваат на никаква поткрепа; се ќе се сменело ако Атинците решително се замешале. Откако покажал дека напредувањето на Филип воопшто не било неизбежно, Демостен со гнев ја споменува моќта и намерите на владетелот:
Дури не ви остава избор да делувате или да мирувате... Нему секогаш му треба нешто повеќе; и насекаде околу него, тој не обвива во неговите мрежи, нас кои исчекуваме наместо да дејствуваме.

(РШ1., I, § 9)
Во ова излагање, Демостен ги окривува  без отворено да ги спомене  Атинците кои би се обиделе да се помират со судбината, зашто славољубието на Филип е без граници.
Следи прочуениот прекор: „Кога значи, мажи Атинци, кога ќе го направите тоа што треба?" Вообичаените одговори на ова прашање  што веројатно ги мрмореле многумина слушатели на Демостен биле доста неодредени: „Кога ќе има нешто ново", „Кога ќе биде неопходно". Овие изрази педизвикуваат огорченост кај Демостен:

Ех! што би можело да има поново од ова, еден Македонец кој ги напаѓа Атинците и како господар ги уредува работите во Атина?

(РШ., I, § 10)
Продолжувајќи го своето исмејување на говорите држани во Атина, Демостен ја подвлекува лекоумноста на гласините за здравјето на Филип:
„Филип умрел? ...  Не, само е болен." Умрен или болен, каква разлика гледате во тоа? Нека исчезне; и утредента, самите вие ќе создадете еден друг Филип, ако кон вашите интереси вие постапувате со истата рамнодушност. Зашто не е неговата сопствена сила онаа која го направи толку моќен, туку многу повеќе нашата негрижа.
Парадоксот претставен овде е логичен заклучок на природниот закон изнесен погоре: добрата на отсутните им припаѓаат на оние кои дејствуваат (§ 5). Ако една сила запре да ги брани своите поседи, нејзината негрижа создава една празнина која веднаш е искористена од друга сила. Корените на нерамнотежата не се во силовитоста на оној кој го шири своето влијание, туку во недејствувањето на оној кој се откажал од самоодбрана.

Атинското недејствување, продолжува Демостен, ќе го спречи полисот да ги искористи најпогодните прилики:
Дури да претпоставиме за миг дека ќе го снајде несреќа и дека среќата бидејќи таа секогаш правела за нас повеќе отколку што сме правеле самите ние ќе ви ја направи таа услуга, знаете ли што ќе се случи? Присутни таму, помагајќи во општиот метеж, вие се ќе средите по ваша волја. Ама такви какви што сте, залудно приликата ќе ви го дадe Амфипол, вие ќе бидете неспособни да го преземите, немајќи таму спремни ниту ваши сили ниту волја.

(РШ.. I, § 12)
Заклучокот кој јасно произлегува од првиот став на првата Филипика, е дека состојбата целосно зависи од однесувањето на Атинците. Вториот став е јасно и точно излагање на план за дејствување (§ 13-30).

 Демостен предлага две низи мерки: првите бараат подготовки, вторите мораат да бидат извршени веднаш. Говорникот најпрво предочува еден план со доста голем обем: за да се спречат можните нови навлегувања на Филип, Атинците мораат да вооружат 50 триери, да бидат спремни самите да запловат и да подготват бродови за пренесување на половината коњица (исто така одредена да се испрати на местото на дејствувањето) (§ 16).

 Или овие подготовки ќе го заплашат Филип, или ако се случи поинаку, тој ќе мора да се соочи со атинско навлегување во Македонија додека неговите сили делуваат надвор. Демостен не уточнува кога 50-те триери треба да бидат готови: најкусиот рок, што морало да им биде јасно на Атинците, веројатно бил неколку месеци.
Мерките кои ги предвидува во блиска иднина се поскромни, но тој ги прикажува на многу подробен начин: треба постојано да се држат близу до македонските брегови 2000 хоплити  од кои 500 граѓани, 200 коњаници  од кои 50 граѓани  и 10 брзи триери. Оваа главнина за поход постојано ќе престојува во северен Еге и против Филип ќе води војна на чести препади, на негова територија. Откако уточнил дека присуството на граѓани во оваа главнина е неопходно за платениците и стратезите да бидат приморани да го слушаат народот, Демостен го проценува годишното чинење на оваа војска на вкупно 92 таланти овој износ не ќе е сосема доволен за издршката на војските, но како што тој воздржано вели „ самата војна ќе го надополни остатокот". 

Демостен подготвил и изложил пред народот еден финансиски документ објаснувајќи каде да се најдат 92-та неопходни таланти; за жал, овој документ го нема во нашите ракописи.
По ова излагање, Демостен ги бодри своите сограѓани да го прифатат неговиот план. Тој ги подвлекува воените предности на неговите предлози. Филип не ќе може повеќе да го користи тоа што Атинците се спречени од етесиските ветрови за да ги нападне нивните сојузници. Опсадата на македонските брегови со атинска флота ќе го спречи Филип да ги ограбува островјаните и Македонецот ќе мора да се откаже од пиратството и од брзи потфати против Атика.

По ова оправдување ритамот на првата Филипика се забрзува. Демостен наизменично дели совети и критики се побрзо и побрзо. Составувањето на говорот личи на она од некои драмски сцени на чиј крај по најдолгите тиради доаѓаат стихомитиите (реплики од еден единствен стих). Со тон на жестока сатира, Демостен ја подвлекува бесмисленоста на атинското однесување покажувајќи неколку скандалозни и поразителни спротивности  меѓу Филип и Атина, се разбира, но исто така меѓу уредувањето на игрите и на војската. Демостен го сведува однесувањето на Атина преку сликата на барбарските боксери:
Вие, борејќи се со Филип, го правите истото што го прават барвбрите кои се борат со тупаници. Штом некој од нив е удрен некаде, тој таму ја става раката; го удираат на друго место, неговите раце одат кај што оди ударот; а да се одбрани, да види што доаѓа, ниту знае, ниту мисли на тоа.

(РМ1., I, 40)
Влогот на решението што треба да се донесе е претставен на се појасен и се погруб начин:
Не треба да се оди по настаните, туку пред нив.
Филип не ќе застане ако не му се препречи патот.
Бидејќи не сакаме со него денес да се бориме таму, можеби ќе бидеме на тоа присилени тука.
Ако не сте решени да ја извршите целосно задачата, состојбата е навистина лоша.


Не би можело да се рече дали првата Филипика направила впечаток врз атинските слушатели на Демостен во 351-та Ама неговите предлози не биле прифатени.
Ако првата Филипика е едногласно призната како ремек дело на речитост, некои современи историчари го критикувале планот на дејствување предложен од Демостен. Од една страна трошоците произлезени од овој план би ги надминале финансиските можности на Атина. Од друга страна, од стратешка гледна точка, предложените мерки би биле истовремено неделотворни и опасни: присуството на атински единици на север воопшто не би му пречело на Филип, додека атинската војска би била многу загрозена. Со вакво согледување, Атинците навистина би биле поттикнати да не го прифатат мислењето на Демостен.

Првата забелешка воопшто не е пресудна. Демостен јасно излага колку ќе чини постојаното присуство на 10 триери и 2000 луѓе близу до македонските брегови: тој не го проценува чинењето на можното подоцнежно испраќање на 50 триери и многу хоплити, но овде се работи за претпоставени трошоци, кои би биле направени само ако еден напад од страна на Филип ги наметне. Во тој случај, собирањето на вонреден данок би можело да ги обезбеди неопходните средства 

Втората забелешка е доста слободна. Ненадејни напади на малубројна војска можат да предизвикаат многу штети, дури и на една многу силна земја: доволно е оваа мала војска да знае да го искористи изненадувањето. Освен тоа, планот на Демостен е со две решенија: ако честите напади од 2000 војници не успеат да го одвратат Филип од неговите напади, еден голем поход ќе биде преземен за да го натера да се откаже од заземањето. Постојаното присуство на Атина на север исто така би делувало како заштита и успокојување на нејзините сојузници во областа и предизвикување нови поврзувања.

Крајната цел на овие воени дејства е спомената само еднаш, а Демостен предвидува две можности: четите би морале да издржат, вели тој:

 „се додека ни одговара да преговараме или додека не го покориме нашиот непријател

Важно е да се забележи дека првата Филипика не ја отфрла можноста за иден мир со Филип: ова докажува дека Демостен во 351-та не е воинствен и неодговорен одмазник како што некои си мислеа, ова особено покажува дека неговото надоврзување на предлозите на Филократ во 348-та57 не ќе биде ненадејни свртување, туку исход на долго размислување за условите на мирот. Во времето на првата Филипика меѓутоа, Демостен мисли дека мир е прифатлив за Атина само ако односот на силите пак се урамнотежи во полза на Атина или, барем ако територијалниот одност  запре да се менува во полза на ФИЛИП. Ако некој сака мир, треба најпрво да се подготви да води војна со решителност.... ''si vis pace para belum'' - Ако сакаш мир, подготвувај војна.


Годините 351 и 350 се години на одмор за Атинците. Филип сигурно не мирува, но неговите походи се одвиваат далеку од Егејот, во Илирија и во Молосија. Тој исто така му посветува многу време на финансиското и воено уредување на Тесалија. Додека Македонецот ја зацврстува својата моќ, Атинците  кои се уште се во војна со него  ги уживаат сите предности на мирот. Приходите на полисот се зголемуваат; пристанишната опрема на Пиреј и спомениците на полисот се обновени; богатите не плаќаат повеќе еиспхора и повторно се интересираат за користење на рудниците; сиромашните уживаат во поголем број бесплатни раздавања.

Демостен е убеден дека во блиска иднина ширењето на Филип повторно непосредно ќе ги загрози атинските интереси. Користејќи го привременото затишје што Филип и го остава на Атина, тој ги советува своите сограѓани целосно да го преправат нивното финансиско и воено уредување.

Говорот „За финансиите" 

Помеѓу бројните искажувања на Демостен на оваа тема, нам ни е сочуван само говорот За финансиите изречен веројатно во 350-та.
Демостен почнува така што не застанува ниту на страната на поборниците за парични раздавања  кои според него сакаат само да му се додворуваат на народот  ниту на богатите противници на начелото за овие раздавања  кои се рамнодушни кон судбината на сиромашните граѓани. Неговата програма го задржува начелото на
„Олинтики"

Олинтики

1.  издржување н&#